Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

§ 1. Het Determinisme.

Al het voorafgaande draagt reeds zóó zeer den stempel van het determinisme, dat de lezer(es) reeds van te voren onze meening over dit onderwerp zal hebben geraden. Maar er zijn dingen, die men niet genoeg kan herhalen om ze te doen begrijpen. Om mijn standpunt goed uit een te zetten wil ik beginnen met hier eene aanhaling ten beste te geven, uit het werk 1)) van den bekenden neuroloog, Professor Dubois te Bern :

„Ik kan mij geen opvattin?.; denken, die krachtiger aanspoort en meer opwekt tot goed doen, dan de overtuiging, dat men de menschen dient te nemen zooals ze zijn, en begrijpen moet, dat zij, op het oogenblik, dat men ze waarneemt, nooit anders zijn, dan ze kunnen wezen.

Alleen deze opvatting kan ons langs logischen weg voeren tot ware zachtmoedigheid, die weet te vergeven" en de oogen sluit voor het verleden om den blik slechts te richten op de toekomst. Als men erin geslaagd is, dit denkbeeld tot zijn leidende gedachte te maken, dan zal men zich evenmin boos maken over de zonderlinge gedragingen van eene hysterica als verontwaardigd worden ovei de laagheden van een egoïst.

Zeker maken wij ons niet ineens dit gezonde stoïcisme

') Dubois, Les Psychonévroses et leur traitement moral. p. 55.

Sluiten