Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

delburg, dat weliswaar slechts één knaap beneden de 14 jaren in het bedrijf werkzaam is, maar van het totaal van 164 arbeiders 71 den achttienjarigen leeftijd nog niet hebben bereikt.

Werk- en schafttijden. De „normale" arbeidsduur in de metaalindustrie schijnt nog 11 uur te zijn, een aantal metaalbewerkers werken een half uur of een uur korter, velen daarentegen langer; de negen-urige arbeidsdag is nog vrijwel onbekend; slechts op eenige modelfabrieken, zooals bij Stork en bij Dikkers te Hengelo wordt 9V2 uur gewerkt.

Door de volwassen mannen wordt gemiddeld per dag gewerkt:

11 uur te Amsterdam, Breda, Charlois. Doesburg. Leeuwarden, Tiel, Utrecht, Worm er veer, Schiedam,

Korter werken de metaalbewerkers te Grouw, namelijk 10 uren; het burgersmedenbedrijf daar ter plaatse wordt uitgeoefend door 5 kleine patroons met 6 knechtjes, jongens van 14 tot 18 jaar, die 11 k 12 uren werken. Te Haarlem wordt op de fabrieken g1/i, 10 en 11 uren gewerkt; de burgersmeden werken 11 en 12 uur. Te Hengelo bedraagt de arbeidsdag op de fabrieken gl/2 uur, de burgersmeden ploeteren 12 uur. Te Middelburg is de gemiddelde arbeidstijd 10 uur, te VI issingen iol/2 uur, te Weesp 10 a 11 uur, te Koog-Zaandijk 10 uur.

Langer dan gemiddeld 11 uur is de arbeidsdag te Kinderdijk, namelijk 11 en 12 uur. Te Krimpen a.d. IJsel, waar II1/» uur wordt gewerkt, te Sliedrecht waar hij 12 uur bedraagt, op een scheepswerf zelfs 13 uur en te Zaandam waar nVj uur het gemiddelde is.

Deze cijfers geven slechts een globaal overzicht, dat hoogstwaarschijnlijk, tenminste voor zekere groepen, te gunstig is gekleurd; in het algemeen is vooral de arbeidsdag van burgersmeden ontzettend lang.

De kinderen werken te

De arbeidsdag der metaalbewerkers wordt als regel driemaal door schafttijd onderbroken. Veelvuldig wordt geschaft van 8—8.30; van 12 tot 1 (ook wel tot 1.30) en van 4 tot 4.30. Natuurlijk is de indeeling van den dag wel anders geregeld. Te Doesburg is de dagverdeeling aldus: 6—8.30 en 8.45 —12 en 1—4 en 4.30—7. De burgersmeden te Hengelo werken van 6.30—12 en 1.15—7.45.

Hengelo . . . 9% uur.

Tiel 10^ « ; eveneens de vrouwen.

Charlois ... 11 ,

Doesburg ... 11 „

Kinderdijk. . . 11 „

Krimpen a/d IJsel 11 „ ; vrouwen 11>£ uur.

Sliedrecht ... 11 ,

Schiedam ... 11

Sluiten