Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Bestaat alzoo in al de genoemde afdeelingen het besef van de noodzakelijkheid van een niet te langen arbeidsdag, maar al te vaak is er van een normalen arbeidsdag geen sprake en gelden ter plaatse verschillende normen.

Nachtwerk en Zondagsarbeid. Gebrek aan voldoende gegevens maakt het onmogelijk een beeld te geven van den omvang van nacht- en Zondagsarbeid, vooral omdat wij ons tot taak hebben gesteld strikte beperking tot de berichtende afdeelingen. Wij vinden vermeld dat te Schiedam en VIaardingen gedurende 2 nachten per week door 10 man; te Arnhem dito; te Groningen 300 nachten per jaar door 17 man; te Utrecht bij sommige patroons regelmatig 2 nachten per week; en te Leiden dikwijls 'savonds na 9 uur, doch zelden heele nachten, nachtwerk wordt verricht, waarvoor afwisselend niets, 15, 25, 50 of iootf/0 extra loon betaald wordt.

Zondagsarbeid schijnt minder veelvuldig voor te komen. Wel meldt een der afdeelingen dat daaromtrent geen vaste regeling bestaat en dan ook, zooals een andere afdeeling mededeelt, wel eens voor het drukken van een rouwbrief, Zondagsarbeid moet worden verricht, doch behalve waar, zooals te Groningen, door een deel van het personeel gedurende de helft van het aantal Zondagen per jaar in dienst van een dagblad tegen het gewone loon moet worden gewerkt, behoort Zondagsarbeid tot de uitzonderingen, en wordt een extra loon van 50 a loo°/0 er voor toegekend.

Afschaffing van overwerk, nacht- en Zondagsarbeid achten bijna alle afdeelingen mogelijk, waar toch de bezwaren, er tegen aangevoerd, best kunnen ondervangen worden door het aanstellen van meerdere arbeidskrachten. Slechts een tweetal afdeelingen, Rotterdam en Schiedam, zijn weifelend in hun oordeel, echter zonder nadere omschrijving of motiveering der gevoelde bezwaren.

Verbod van kinderarbeid en beperking A an den arbeidstijd van jeugdige personen achten alle afdeelingen, zonder uitzondering, „mogelijk en gewenscht", ja zelfs „gebiedend nood zakelijk", ter beveiliging tegen de nadeelen van het vak en andere schadelijke invloeden.

Gevolgen van den langen arbeidsduur. Die „nadeelen van het vak", zooals een afdeeling ze typisch noemt, worden ook door de volwassenen bij langen arbeidsduur gevoeld. Onder verwijzing naar de literatuur betreffende typografen-ziekten (zie o. m. Dr. Wey 1: Arbeiterkrankheiten en Dr. Heijermans: Gezondheidsleer voor Arbeiders), houden wij ons aan de verstrekte opgaven. Zoo vinden wij vermeld: „Reeds bij een dag„taak van 10 uur merkt een zetter dat hij „op" is. Zijn oogen „worden pijnlijk, zijn beenen zijn reeds na een paar uren staans „vermoeid. Bij overwerken wordt dan ook zeer veel minder „geproduceerd dan op den dag. De truc is algemeen bekend

Sluiten