Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

men betoonend met de „middenmannen", dan bijv. Beza eenige jaren voor hem ').

Zooals gezegd worden onder de „Pausgezinden" alle tegenstanders der ware Kerkleer samengevat. Venator ziet niet in, of schijnt niet te willen inzien, dat vele der door hem aangehaalde theologen wel degelijk goede „Pausgezinden" zijn. Zoo geeft hij bijv. bij de uiteenzetting van het aantal sacramenten geen getuigenis van Petrus Lombardus. Wie de Pausgezinden eigenlijk zijn, wanneer ze optreden, laat Yenator liever onbepaald; dat hij als bepaalde aanduiding van de tegenpartij slechts eene enkele maal de namen van Gabriël Biel, Petrus de Alliaco, Michaël Baius, Johannes Roffensis noemt, wil toch zeker niet zeggen, dat hij dezen juist als de vertegenwoordigers van de pauselijke leer beschouwt, maar wijst er veeleer op dat hij het Pausdom als iets secundairs, als eene voorbijgaande phase in „de" Katholieke Kerk wil zien opgevat.

De schrijver heeft zijne stof verdeeld over vier-en-dertig hoofdstukken; het geheele boekje — in het Latijn geschreven — telt honderd vijf-en-dertig bladzijden. Yan elk hoofdstuk is de eerste helft eene eigene beschouwing; dan volgen talrijke aanhalingen uit Bijbel en theologische schrijvers. Het geheel omvat ongeveer alle punten, die bij eene bespreking van de Gereformeerde leer tegenover het Pausdom aan de orde moeten komen. — Na eene korte bespreking over het gezag der Heilige Schrift, waarbij wordt aangehaald hoe zelfs de Leuvenaar Michaël Baius erkent dat de Schrift aan de Kerk gezag bijbrengt en niet omgekeerd2), en waarbij de onbetrouwbaarheid der

1) Zie Theod. de Béze, Histoire eccUsiastique des Eglises Réformfes au Royaume de France, d'après l'édition de 1580 par P. Vessott, Toulouse 1882, 8#, Vol. I, p. 148.

2) Michaël Baius, Literae ad Philippum Marnixum Sanctoaldegondium, Lovanii 1580. De plaats komt voor in: Michaelus Baius, Ad Quaestiones Philippi Marnixii Sanct-Aldegondi de Ecclesia Christi et Sacramento Altaris Responsio, Coloniae 1579, quatern a, fol. 8 recto. [Amsterdamsche Universiteitsbibliotheek].

Sluiten