Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De Rechtstaat, beter gezegd: de leer van den Rechtstaat verheft die wet tot opperste heerscheresse. Geen onfeilbaar gezag, noch theocratisch noch democratisch, waarvoor allen in stomme verrukking zich te buigen hebben. De bestaande rechtsverhoudingen naar zuivere rechtsgronden gehandhaafd of gewijzigd; overheid en onderdaan steeds in de weer, om met terzijdestelling van kastevooroordeelen en sektehaai kloverijen, na te sporen, wat ter bevordering van den binnen-

landschen vrede onontbeerlijk is.

Want hoe zouden wij den vijand van buiten op t, beslissend oogeublik 't hoofd kunnen bieden (al werden bloed en schatten daartoe bij stroomen ten koste gelegd) zoo wij ons niet bijtijds afrukten van de onzalige gewoonte ons zeiven te verlammen, door voortdurend op den voorgrond te schuiven hetgeen vei deelt, op den achtergrond hetgeen vereenigt? E11 hebben wij niet allereerst behoefte aan vrede, aan wapenstilstand tusschen de partijen? Geen vrede, die alle twistpunten onaangeroerd laat, geen wapenstilstand „faute de combattants". Maar het in discussie zich uitend verschil van gevoelen, nimmer ontaardend in onverzoenlijk-tegen-elkander-overstaan. De uit pen-en

spraakgevecht opstijgende stofwolken nimmer benevelend de ons-allen-licht-en-warmte-schenkende gerechtigheidszon. In één woord de nationale glorie gezocht, en gevonden. in 't samenwerken der meest uiteenloopende denkkrachten ter bevestiging van 't aloude bondgenootschap tusschen patriciaat,

burgerij en volk.

Het alleu gelijkmaken, het verbreken van historische banden, het stellen van de rede tegenover de traditie en het doen zegevieren van de eerste boven de laatste, is dus het doel van den Rechtstaat niet. En 't kan, wel beschouwd, ook met het doel zijn der komende democratie.

Toen voor het eerst in het rond de mare golfde: „Daar is leed onverdiend, daar zijn gaven onontgonnen," — toen de economisch-zwakke tot het besef ontwaakte, dat de gemeenschap hem het moreel-noodige onthield, dat ook hem de deur

Sluiten