Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ook den zondaar tot boetvaardigheid brengen, terwijl de overheid het bij de bloote straf laat blijven. Ook moet soms de overheid zelve vanwege de Kerk bestraft worden (keizer Theodosius—Ambrosius). De werkzaamheden van Kerk en overheid moeten samengaan; de een moet den ander helpen, niet hinderen. De overheid moet de Kerk zuiveren van ergenissen door die te straften en te weren ; — de Dienaar des YVoords moet de overheid ondersteunen, en zorgen dat er niet zoovelen zondigen.

Uit de woorden zelve van Matth. 18 blijkt volstrekt niet dat deze rechtsmacht der Kerk maar een tijdelijke instelling is. Zij wortelde in het verleden, en gold voor de toekomst. En blijkens de getuigenissen der kerkvaders is zij volstrekt niet afgeschaft toen de overheid Christelijk werd. Ambrosius zegt: //Een goed keizer is binnen de kerk, niet boven de kerk."

Deze rechtsmacht of jurisdictie is vaak schromelijk misbruikt. Haar oogmerk is : om de ergernissen tegen te gaan of weg Ie nemen, niet om ergernissen te verwekken.

Zij moet geschieden niet naar het goedvinden van één persoon, maar volgens de uitspraak van een wettige vergadering, en voorts op een geestelijke en niet op een wereldsche manier. Zoo geschiedde het te Corinthe (1 Cor. 5 : 4). Ook de heilige bisschoppen hebben geen boeten, gevangenisstraf etc. opgelegd, maar alleen des Heeren woord gebruikt, met welks kracht zij tevreden waren, 2 Cor. 10 : 4; 1 Cor. 5 : 12. Zoodanige macht berustte bij de vergadering der ouderlingen (Raad), terwijl ook het volk van de kennis der zaken niet moest worden uitgesloten, volgens Cyprianus, die ergens zegt: „Ik heb van den aanvang mijner bisschoppelijke ambtsbediening af mij voorgenomen niets te doen zonder de vergadering der clerici en de toestemming des volks." Waarop Calvijn zegt: „Maar dit was de gewone wijze, dat de kerkelijke jurisdictie geoefend werd door de Raadsvergadering der ouderlingen."

Van lieverlee is echter deze instelling ontaard. Ten tijde van Ambrosius reeds namen alleen de clerici (geestelijken) kennis van zaken in deze, waarover deze kerkvader klaagt. Maar wat zou hij dan thans wel zeggen ?! Vooreerst: de bisschop heeft, met ter zijde stelling van den Raad, deze jurisdictie zich toegeëigend. Voorts: de bisschoppen laten dit in hun naam doen door andere personen, die niets van wereldlijke rechters ver-

Sluiten