Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

een reddende hand toegestoken. Van orde en wet zag ik weer het ochtendgloeien.

Alvast één houvast had ik dus gevonden! Niet anders moet het een vaderlander gaan, die, wanneer in dichte stofwolk, met ijselijken klank van metaal en wielgeratel, de invasie nadert, eenklaps zijn schrik overwint bij het hoorngeblaas van het regiment, dat hem ten strijd roept. Geen beter middel tegen ontzetting dan vechten I

Wordt in de geschiedenis der denkbeelden van een plechtiger oogenblik gewaagd, dan toen de zwakke, half zieke Darwin die overweldigende reuzen der tropenwereld tegemoet trad, de wilde, onstuimige materie met zijn geest tot orde dwingend!

Ik dacht ook aan Hugo de Vries, een anderen ridder, die harmonie en orde ontdekt in de ontzaglijke natuurmachten.

Hij en Darwin en al die jongeren, die nederig, eenvoudig en volhardend kamp bieden aan wat mij hier een paar uur lang overweldigde met de vrees voor spoken en reuzen van den kindertijd zoo van mensch als van menschheid, ze zijn schakels uit ééne groote keten, die ons een houvast geeft te midden van al dit duizelingwekkende. Een ketting langs den Matterhorn! Al die geleerden, smeders van denkbeelden, die o. a. de oneindige macht van het schier onzichtbaar kleine ons onthulden, gaven ons een houvast, als wij terugdeinsden voor de ruwe kracht van enkele plotseling ingrijpende, wereldschuddende oorzaken, van aardbeving en vulkanische uitbarsting en tropische geweldenarij. Ze zyn de harmonisten en toonen ons den aardworm machtiger dan de aardbeving en de microben 'sterker dan de bliksem.... en de eenheid der wet zegepraalde en gaf rust.

Zeker, die woestenij van verbrijzeling en wild geweld was ontzettend. Maar sinds de geboorte van den tijd op onze planeet hebben deze aardwoelingen plaats gegrepen. Geschieden ze in oorden, waar menschen zich ter woon vestigden, dan vervroegen

Sluiten