Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

wordt — maar op wetenschappelijke kennis van beide berustende — kan er overvloediglijk welvaart heerschen, zonder dat het noodig zou zijn om nog voor lange jaren kostbare emigratie-proeven te nemen, meent de heer Labberton.

Door de suikercultuur toont hij wat de grond kan opbrengen.

Het is een feit van dagelijksche ervaring, dat de bodem dankbaar is voor goede bewerking, verklaart onze zegsman, die het land zoo goed kent. Ware dit niet zoo, de bodem van Java zou niet duizenden van jaren op dezelfde plaatsen de zelfde cultuur hebben toegestaan.

De aardkorst moet behoorlijk verdeeld worden en blootgesteld aan de inwerking van licht en lucht om een behoorlijken bouwgrond op te leveren.

Welnu, deze bouwkruin bedraagt met de Javaansche middelen van bewerking niet meer dan drie tot vijf duim.

Dit is de dikte van het laagje, dat jaar in jaar uit voor de teelt van de voedingsgewassen wordt gebruikt.

De suikercultuur heeft hiervan een laag van minstens één voet of twaalf duim gemaakt. Dit groote feit schijnt aan het opmerkingsvermogen van de sentimenteele tegenstanders der cultuur ontsnapt te zijn.

Wanneer er eens werkelijk over geheel Java onderzocht ware met de nauwgezetheid van een Sollewijn Gelpke, zou men vermoedelijk tot de uitkomst geraken, waartoe hij kwam: dat de sawahcultuur geen voordeel oplevert. De conclusie van Sollewijn Gelpke is, evenals ze dit vroeger was van een vroegeren directeur der cultures, den heer Baud, dat de Javaan een grondslaaf is, die, in ruil voor veel arbeid, een schamel product oogst, zóó schamel, dat, indien men dien arbeid tegen een matig bedrag in geldswaarde omzette, er geen overwinst zou zijn.

De Javaansche sawahcultuur levert juist genoeg om de

Sluiten