Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

worden bedacht, waardoor de kinderen in een reeks van oefeningen, van hoogst eenvoudige tot zeer samengestelde vaardigheden geleidelijk zouden kunnen voortschrijden. En hii vervolgt dan: J

„Dit ABC der lichaamsoefeningen moest vervolgens op een natuurlijke wijze met het A B C der zinsoefeningen en alle werktuiglijke vooroefeningen van het denken en met de getal- en voimleer vereenigd en in harmonie gebracht worden."

Wij hebben hiermee het belangrijkste medegedeeld, wat P. over de vaardigheden schrijft, gaan wij thans tot den veertienden brief over, waarin hij de opvoeding in engeren zin bespreekt.

„Vriend", zoo luidt het, „het zou mij, zooals ik reeds gezegd heb, voor het tegenwoordige te ver gevoerd hebben, wanneer ik in den breede de grondstellingen en maatregelen besprak, waarop de vorming tot de meest wezenlijke vaardigheden van het leven berust, daarentegen wil ik mijn brieven niet eindigen, zonder den s uitsteen van mijn geheele stelsel aan te roeren, de vraag namelijk: in welk verband staat het wezen der Godsvereering, met e grondstellingen, die ik als waar heb aangenomen, ten opzichte van de ontwikkeling van het menschelijk geslacht in het algemeen ?"

P. stelt allereerst de vraag: „Hoe ontkiemt het begrip van God in mijn ziel? Hoe komt het, dat ik aan een God geloof, dat ik mij in Zijn armen werp en mij zalig gevoel, wanneer ik Hem bemin, wanneer ik Hem vertrouw, wanneer ik Hem dank en wanneer ik Hem gehoorzaam ?

„Dit bemerk ik dadelijk, dat de gevoelens van liefde, van verti ouwen, van dankbaarheid en gehoorzaamheid in mij moeten ontwikkeld zijn, voor ik ze op God kan toepassen. Ik moet menschen beminnen, menschen vertrouwen, menschen danken en menschen gehoorzamen, voor ik er toe kan opstijgen, om God te beminnen, God te danken, God te vertrouwen en God te gehoorzamen : „want wie zijn broeder niet liefheeft, dien hij ziet, hoe zal hij zijn Hemelschen Vader beminnen, dien hij niet ziet?"

„Ik vraag mijzelven dus: hoe kom ik er toe, menschen te beminnen, menschen te vertrouwen, menschen te danken, menschen te gehoorzamen ? Hoe worden de gevoelens, waarop menschenliefde, menschelijke dankbaarheid en vertrouwen in menschen wezenlijk berusten en de vaardigheden, waardoor de menschelijke gehoorzaamheid gevormd wordt, in mijn natuur verwekt? Én ik vind,

Sluiten