Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

deze en politie bleef een nauwe band bestaan; de politie moest zorgen, dat Financiën zooveel mogelijk belasting kon innen. Politie is dus dat deel van het staatsbestuur, dat niet valt onder kerk, politiek, krijgswezen, justitie en financiën — binnenlandsche zaken zouden wij kunnen zeggen.

Hoever strekte zich dat wereldlijk bestuur nu uit; wat omvatte de politiezorg; welke was de competentie van hem, op wien die zorg rustte'? In den eersten tijd der middeneeuwen gingen de bemoeiingen van het bestuur niet verder dan rechtspraak, het beoorlogen van den buitenlandschen vijand, het opsporen van misdadigers en het tegengaan van woelingen. Andere belangen (handel, nijverheid, ontwikkeling) trok het bestuur zich niet aan; deze waren ter behartiging aan de burgers zelve overgelaten, tenzij de kerk ze zich aantrok. Tegen het einde der middeneeuwen kwam hierin echter verandering. Op voorbeeld van de kleinere gemeenschappen, de steden, welker overheden zich, behalve aan rechtspraak en veiligheid, ook aan andere onderwerpen van algemeen belang (marktverkeer, nijverheid, weelde, enz.) lieten gelegen liggen, begon ook de vorst zich meer met de belangen van zijn onderdanen in te laten, voor „den guten Stand des Gemeinwesens'; l) te zorgen. De heterogeenste onderwerpen werden in de politieverordeningen van dien tijd geregeld, toen toenemende beschaving sociale en oeconomische belangen op den voorgrond drong, die om behartiging vroegen. Doch heel groot was het repq^toire .nog niet. Dat de zorg van de

1) Mayer, t. a. p. I bl. 245.

Sluiten