Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

cordiae: >Tota vero ipsorum (Anabaptistarum) secta nil nisi novus quidam est monachismus*. ') Eene dergelijke beschouwing vinden wij ook bij KaW'EK.U' : slhr Volkommenheitsideal mittels Aussonderung von Conventikeln der Heiligen (ist) eine Umbiegung mönchicher Ideale».2)

Het is niet te ontkennen, dat de vroomheid bij de Doopsgezinden een eenigszins wettelijk karakter droeg, doordat zij zoo grooten nadruk legden op het leven en de bekeering weieens meer zochten in verbetering van levenswandel dan in verandering van gezindheid. Maar dat geeft toch niet het recht hen voor een nieuwe monnikenorde te houden. De reden, waarom zij zich van de wereld afzonderden, had niets met de monniksidealen van kuischheid, armoede en gehoorzaamheid te maken. Het huwelijk is bij hen steeds regel en in eere geweest. Van vrijwillige armoede wilden zij niets weten. Bekend is, hoe zij door hun vlijt, spaarzaamheid en eenvoud van zeden spoedig rijkdommen verwierven, en hoe zij overal, waar zij zich vestigden en met rust werden gelaten, in korten tijd tot de welgestelde burgers behoorden. Hoe afkeerig zij steeds zijn geweest van alle onderwerping en gehoorzaamheid aan een bepaald gezag, blijkt wel hieruit, dat ook thans nog elke gemeente geheel zelfstandig is en dat een voorganger niets meer te zeggen heeft dan een broeder.

Het motief van hunne afzondering van de wereld was dit, dat zij ernst wilden maken met de eischen van het Evangelie. Hervorming van kerk en leer was hun onvoldoende. Zij achtten den tijd gekomen voor de vernieuwing van de Christelijke maatschappij. Maar deze liet zich in den staat en bij de sociale verhoudingen, zooals deze nu eenmaal waren, niet doorzetten. Daarom bleef hun niets anders over dan zich een eigen gebied, een eigen kring te scheppen, waarin aan den Christen de gelegenheid werd geboden de zedelijke en sociale eischen van het Evangelie na te komen,

l) Muller, Die Symholischtn Biicher, 1882. S. 728.

') Mollek, Lchrhuch der Kirclicngcschichtc, III, S. 82.

Sluiten