Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

»e leer der Bhagavad-Gita: werken niet om het resultaat.

Deze opvatting van de aktie als niet om het resultaat (voorwerp) - maar het resultaat heeft zin als teeken der aktie, - deze opvatting van de menschelijke aktie als uiting van inwendigheid, is de idealistische opvatting. Zij mag onbruikbaar zijn in de hedendaagsche staathuishoudkunde, zij is niet met de huishoudkunde van den staat per se in tegenspraak — wanneer namelijk een eenvoudiger, schooner en gemeenschappelijker levenswijs algemeen geworden, een andere maatschappelijke organisatie dan de bestaande in het leven roept. (Zie IX). En al ware geen staathuishoudkunde ooit met deze opvatting te verzoenen, omdat wel mogelijk de verkoopwaarde van het produkt in de maatschappelijke samenleving de maatstaf voor de bezoldiging van den arbeid bleef zijn dan zou toch een ethische waardeering van de menschelijke aktie — arbeid en denken — niet anders wezen dan ik hier heb betoogd. Het idealisme veler eeuwen staat er borg voor. Ik verwijs naar het Indische religieuse poëem de Bhagavad-Gita.

De Bhagavad-Gita is geschreven als poëem van geestelijke onderwijzing met rechtstreeksche aankanting tegen de Indische ascese, die door niet-werken in geestelijke vertraging uitliep. Tegenover deze uit de maatschappij afgekeerde ascese, staat de maatschappelijkheid met haar werken om het loon, dat de samenleving geeft. Evenmin als de dichter van het poëem ascetisch is, evenmin is hij maatschappelijk; maar hij is idealist! Niet als maatschappelijk feit waardeert hij den arbeid,

Sluiten