Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

VIII

De menschelijke aktie niet verrichting, maar daad, dat is wilnopenbaring. Wij zijn Idee of Wil; de Idee uit zich in de aktie. Zonder aktie geen geluk.

Zoo is de monsclielijke aktie niet verrichting, maar daad. Men lette op deze tegenstelling; verrichting is een proces zonder zelfwerkende drijfkracht, zij is binnen het verband van oorzaak en gevolg opgesloten.

Een organische funktie is een verrichting; de bezigheden van ons gewone leven zijn, als zoodanig, verrichtingen ; er is in allen arbeid een deel „verrichting". Maar de daad is een wilsopenbaring. Luthers optreden voor den Rijksdag te Worms is een daad; de oorlogs\ erklaring van de Zuid-Afrikaansche Republiek aan Engeland is een daad. In de daad imponeert ons de persoonlijkheid. Het mysterie der persoonlijkheid openbaai t zich. Hier is een kracht zichtbaar, die misschien niets uitwerkt, maar die treft door haar hoedanigheid, anders zijnde dan een psychisch verloop. Verklaar de daad van Luther uit omstandigheden en individueele geaaidheid van den dader — dan hebt ge haar niet verklaard; deze verklaring bewijst alleen haar historische mogelijkheid; maar gij verklaart de daad alleen door met den vinger te wijzen naar het onverklaarbare; hetgeen niet gevolg is van oorzaak; hetgeen niet is verschijnsel of fenomenaal feit van onze ziel; de daad veronderstelt de aanwezigheid van het dieper ik, het transcendente; dit geldt niet van de verrichting, maar het geldt wel van de aktie. Aktie is daad.

Alle aktie is in verschillende graden hetzelfde; in

Sluiten