Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

waarschijnlijk niet meer dan een Gartesiaansche driedimensionale ruimte bedoeld), en vervolgens van de daarin geconstrueerde Euclidische bewegingsgroep. Maar er kan direct tegen worden ingebracht, dat wij onze ervaringen krijgen los van alle wiskunde, dus ook van alle ruimtevoorstelling; wiskundige classificatiën van groepen van ervaringen, dus ook de schepping der ruimtevoorstelling, zijn vrije daden van het intellect, en wij kunnen naar verkiezing onze ervaringen op die katalogizeering betrekken, of onwiskundig ondergaan.

Beslist onwaar is dus ook de toevoeging bij de eerste praemisse, dat we de bekende uitwendige ervaringen niet kunnen denken los van de ruimtevoorstelling. En de conclusie, die de aprioriteit der Euclidische driedimensionale meetkunde hoofzakelijk op die toevoeging grondt, moet mede worden verworpen.

Maar zelfs de praemissen van Kant aanvaardende, kunnen we tegen de conclusie aanvoeren: kan dan het menschelijk intellect niet even goed georganiseerd zijn, om in andere receptacula de voorstelling eener uitwendige wereld te plaatsen, zonder dat nochtans dit in de praktijk voorkomt; b.v. omdat er weinig resultaat mee is te bereiken, en dus het vermogen daartoe weinig wordt geoefend? De empirische vaste lichamen zijn de eenige, waarop zich het menschelijk meetinstinct kan werpen; dit verklaart dat langzamerhand de bewegingsgroep dier vaste lichamen het schema der menschelijke verstand-

Sluiten