Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

. ,Allen! koningen, keizers, presidenten, prinsen, ministers, ambtenaren, militairen, grondbezitters, kooplieden, ingenieurs, doktors, geleerden, schilders, leeraars, geesteliiken, schrijvers, zijn zoo zeker ervan dat onze beschaving eene weldaad is, dat zij de gedachte niet dulden baar te zien verdwijnen of zelfs te veranderen.

Maar vraag de groote menigte van landbouwende volken, de Slavische rassen, de Chineezen, de Hindoes, de Russen, aan negentiende van de menschheid ot deze beschaving, die zulk een weldaad schijnt aan hen die buiten de landbouw leven, dit werkelijk is, of niet ?

En vreemd dat negentiende deel zal heel anders antwoorden. Zij weten dat zij 't volgende noodig hebben, de grond, mest, besproeiing, zon, en eenige eenvoudige landbouwinstrumenten, die men zonder t landbouwlevei vaarwel te zeggen — kan vervaardigen. H H

Maar de beschaving kennen zij slechts onder de gedaante waarin deze zich aan hen voordoet: de uitspattingen in de steden, met hunne gevangenissen en bagno's, of slechts onder den vorm van be astmg en onnoodige monumenten, musea, paleizen, of wel douanen die de vrije circulatie der producten belemmeren, of als legers, kanonnen en cavalarie, die geh .

streken verwoesten. En dan zeggen zij, dat, als dit de beschaving is zij die niet noodig hebben, en deze zelfs

menden die van de voordeelen der beving genieten, beweren dat deze eene weldaad n voor de geheele maatschappij, maar in deze zaak k™n ze geen getuige zijn, daar ze rechter en belanghebbende

beMenZijkan niet ontkennen dat wij tegenwoordig ver zijn in de techniek; maar me is hierin v«r gevorderd? Die kleine minderheid die van 't arbeiden eivo •

En de geheele klasse van werklieden, zij die hen die van de beschaving genieten, dienen, zet hetzelfde

Sluiten