Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

om met het nieuwe en allernieuwste mede te doen, een geestelijke sport, gelijk het genoemd is, hebben wij geen ernst voor ons, en behoeven wij niet te zoeken naar den kenmerkenden karaktertrek, aangezien het karakter hier alleen in het karakterlooze kan gevonden worden. Aan den anderen kant wijst echter de mode op het model terug, dat nagevolgd wordt, en het ontstaan van dat model zelf als zoodanig dient wel degelijk ernstig te worden opgevat.

In de eerste plaats wenschen wij dan op te merken, dat de nieuwe mystiek opgetreden is als reactie; dat zij dus in zekeren zin een negatief karakter draagt, hoewel wij aan de andere zijde er den nadruk op leggen, dat deze ontkenning een zeer stellig karakter draagt; dat zij is het opnieuw poneeren van datgene, hetwelk door de voorafgaande actie, waartegen thans gereageerd werd, over het hoofd was gezien of liever ter zijde was gezet.

Misschien geeft de geschiedenis van Van Eeden's Kleine Johannes, gelijk wij het boven reeds met een enkel woord opmerkten, ons het best, zoowel historisch als psychologisch, het ontstaan van den trek naar mystiek bij onze tijdgenooten te aanschouwen.

Onze eeuw toch is opgevoed bij het romantisme van Windekind, elfenpoëzie en natuursymboliek; zij is daarna gevallen in de handen van Pluizer, den cynischen hartstocht der werkelijkheid en van

Sluiten