Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

"Wij hebben hier niet minder druk zitten redeneeren, Denners, da'n er op je vergadering is geredeneerd!" zeide zij schertsend. , En denk eens, juist toen je binnen kwam, hadden wij het over niemand minder dan over jou! Meryan meent dat het de colleges in economie zijn, die invloed hebben gehad op ^zijn denken en zoeken van heden ben jij dat met hem eens?

Denners scheen verrast door die plotselinge vraag. Hij haalae eerst de schouders op, afgetrokken in zijn theekopje roerend, daarop zette hij het weer neer zonder te drinken en gum-

l8.C'ht6 6V0I1.

„Eene voor mij hoogst gewaagde meening, die me duur te staan zou komen, wanneer mijn vijanden het in hun hoofd kiegen ze tegen mij te exploiteeren!" - Daarop ging hij ernstiger voort: „Neen, Meryan, ik geloof niet dat mijn doceeren m dien zin invloed op je heeft geoefend. Trouwens, dat wensch ik ook niet. Het is niet de taak van de wetenschap, om propaganda te maken voor een gegeven idee of een bepaalde richting. Ik trac alleen maar den blik te verruimen, zoo mogelijk van mijn leerlingen weg te nemen den doodenden druk van hun traditioneel, overgeërfd, aangeleerd zien en begrijpen. Ik zelf verfoei alle dogmatiek, de socialistische zoowel als de liberale of conservatieve, of welke ook. Mijn streven is het jong, plooibaar, zich ontwikkelend intellect vatbaar te maken voor een juist historisch inzicht en voor het begrip, dat alle maatschappelijke instellingen, alle zeden, gewoonten, wetten, alle vormen van eigendom en productie en distributie opkomen, bloeien en ten slotte voorbijgaan, omwoei voor andere vormen en instellingen en zeden plaats te maken, maar altijd zoo, dat het komende zich logisch ontwikkelt uit het voorgaande, groeit uit het bestaande, aangezien het organisme, dat wij de menschenmaatschappij noemen, niet is een bewust willekeurig product van den menschelijken geest, maar de mensch veeleer het product is van de economische en maatschappelijke werkingen. Vandaar het klein-bekrompene van het oud-liberale dogma, dat de mensch van nature te slecht zou wezen, om een hoogeren vorm van samenleving te verwezenlijken. De lage ma,a schappelijke vormen en de economische dwang van heden houden integendeel den mensch, althans den gewonen ^middelmatigen mensch, zoo laag en zelfzuchtig als hij thans is.

Barthold luisterde aandachtig. Nog nooit had Prof. Denners in zijn tegenwoordigheid eene zoo duidelijke verklaring a ge g'-• Het was trouwens van algemeene bekendheid, dat hij er niet van

15

Sluiten