Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dat al ontwikkelen wij een gedeelte der kinderen door lezen, schrijven, rekenen, dit een zuiver mechanische vaardigheid blijft, ongeveer gelijkstaande met de vaardigheid om metalen of dergelijke te bewerken, terwijl de metalen, die bewerkt moeten worden, buiten hun bereik liggen. Kennis, die niet gebruikt wordt, gaat weer verloren. Nu weet ik wel dat men zeggen zal: wij zullen de kinderen op school leeren denken en moreele eigenschappen aankweeken; maar terugkeerende in het zoo laag staande ouderlijke huis zal ook dit spoedig weer weggevaagd worden, geheel daargelaten dat men aan een Javaan wel geen moraliteit op neutralen grondslag zal kunnen leeren. Lekkerkerkek schreef: „Op de ontwikkeling en beschaving van het volk zal het gemis van eenigszins ontwikkelde moeders steeds belemmerend werken'). Zeer belangrijk acht ik de volgende conclusie van Prof. Nieuwenhuis: „Op grond (bl. 140) van het voorgaande moeten wij de beteekenis van den godsdienst (het animisme) op economisch gebied zoo opvatten dat hij eene belangrijke hindernis voor den materieelen vooruitgang van het Javaansche volk vormt omdat deze, o. a. op het zoo belangrijke gebied van den landbouw slechts kan verkregen worden door maatregelen, die met hun geloof in strijd komen. Daar gebrek aan kennis, laag standpunt van ontwikkeling, hier het beslissend moment vormt, moet een der eerste voorwaarden, om daarin tegemoet te komen zijn, het verspreiden

1) Meisjes bezoeken, ook daar waar de gelegenheid bestaat, nimmer de school (Schmalhausen voor Banjoemas), zoo was het ook te Sidhoardjo. Uitzonderingen vindt men slechts onder enkele dochters van hoofden en vooral onder christenen.

Sluiten