Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Hartmann !), «nichts Besseres zu bieten hatteals die Natur uns schon bietet, so ware alle auf sie verwandte Mühe rein vergeudet und sie selbst eine völlig zwecklose Spielerei». Bestond bijv. de schilderkunst alleen in een zoo nauwkeurig mogelijke weergeving der werkelijkheid, dan zou men met recht zich mogen afvragen, waartoe zoo iets eigenlijk wel dienstig ware. De werkelijkheid zelve ware dan altijd te verkiezen, daalde gelijkenis toch steeds onvolkomen zou blijven en de copie, hoe voortreffelijk ook, in waarheid bij het origineel zou achterstaan.

Het is juist de omvorming der natuur door de individualiteit des kunstenaars, die aan de kunst hare waarde verleent. Wel natuurlijk moet de kunst zich bij de natuur aansluiten en daaraan haar motieven en vormen ontleenen, zal zij niet ontaarden in een treurige gekunsteldheid of conventie. Want, naar Albrecht Dürer zeide: «die Kunst steekt wahrhaftig in der Natur j wer sie heraus kann reissen, der hat sie». Als reactie tegen de onnatuur van het barocco en rococo, en tegen de schoolsche richting die de natuur willen verbeteren en een valsch idealisme huldigen, is dan ook het naturalisme in de kunst zeker toe te juichen. Maar dit naturalisme mag

1) E. von Hartmann. «Philosophie iles Schonen», pag. 239.

Sluiten