is toegevoegd aan uw favorieten.

Inleiding tot de wijsbegeerte

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ein Mangel an Ilechtschaffenheit," zegt Nietzsche niet geheel ten onrechte. *)

Beter daarom is het de begeerte naar volledigheid te laten varen, en waar de kennis en het doorzicht niet volstaan, zich met de erkenning daarvan tevreden te stellen en zijn eerlijkheidszin geen geweld aan te doen. De hoogste philosophie, merkt Mach naar waarheid op, 2) bestaat daarin „eine unvollendete Weltanschauung zu ertragen und einer scheinbar abgeschlossenen aber unzureichenden vorzuziehen." En evenzoo is Goethe van meening, dat het hoogste geluk van den mensch hierin is gelegen, „das Erforschliche erforscht zu haben und das Unerforschliche ruhig zu verehren." Want, zoo zegt hij elders, „de mensch is niet geboren om de problemen der wereld op te lossen, maar wèl om te zoeken waar het probleem aanvangt en zich dan te houden binnen de grenzen van het begrijpelijke."

Hoe menigmaal echter werd tegen de opvolging

l) Gützendammerung, pag. 4. Onwillekeurig denkt men hier aan Multatuli in zijn „Minnebrieven*: „Voltaire — met wien ik lang niet alles eens ben, dat weet je — Voltaire is 'n prul in de oogen van Kantianen, Hegelianen, Spinozisten, Cartezianen en Leibnitzers. Waarom? Omdat hij niets heeft gezegd wat niet ieder kan begrijpen, en omdat hij geen stelsel heeft saamgeknoeid .... wat hij toch met zijn vernuft heel goed had kunnen doen. Hij toont aan: wat niet waar is, en dat willen de menschen niet, tenzij men hun iets anders in de plaats vertelle, dat evenmin waar hoeft te wezen. Men hongert naar leugen. Zoodra ik 'n slecht mensch word, ga ik aan 't systeemmaken."

') Die Mechanik in ihrer Entwickelung. 1883, pag. 437.