Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

der planten en mineralen hun werking kan afleiden.

Dit neemt echter niet weg, dat het optreden van paracelsus gewerkt heeft als een verfrisschend stortbad. Het directe gevolg is geweest de iatrochemische richting in de geneeskunde, waarvan de beide Nederlanders van helmont (1577—1644) en de la boë sylvius (1614—1672) wel de meest op den voorgrond tredende en, wat hun wetenschappelijken arbeid betreft, wel de meest uitnemende vertegenwoordigers waren. Het indirecte gevolg is geweest, het inzicht, dat men door het aannemen van in de lucht hangende theorieën op den verkeerden weg was, en de terugkeer tot de ervaring aan het ziekbed als uitgangspunt voor de keuze van geneesmiddelen.

Niet weinig heeft daartoe het optreden der iatrochemisten bijgedragen. De toon, welken zij in hun geschriften voerden, was in den regel zoo grof, dat kobert boyle (1629—1691) het noodig vindt aan de samenspraken, die hij laat voeren door verdedigers van verschillende stelsels in de scheikunde, de volgende verontschuldiging te laten voorafgaan voor den beschaafden vorm, waarin hij zijn gesprekken inkleedt. „Ik hoop, dat zij mij zullen vergeven, die zullen bedenken, dat om de gesprekken in den behoorlijken toon te houden, het niet meer dan gepast is, dat in een boek, door een gentleman geschreven, en waarin slechts gentlemen als sprekers worden ingevoerd, de taal vriendelijker en de uitdrukkingen welwillender behooren te zijn, dan in den regel bij de meer scholastische wijze van schrijven het geval is".

De iatrochemisten hebben door hun chemischen arbeid vele stoffen bereid, waarvan een beperkt aantal in den loop der tijden gunstig werkende geneesmiddelen zijn gebleken. Hun geloof, dat in mineralende

Sluiten