Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

commissie noch een regeeringsontworp op zich te zullen durven nemen. Wanneer een proces het materieele recht uitvorschen kan, is dit het geval, met het proces dezer hervormingsvoordracht. Ter geruststelling, voer ik aan, dat, juist op dit punt, aanvallen op het werk der Commissie en het regeeringsontwerp zijn gedaan, omdat zij, naar de meening van menigeen, in het belang der vaststelling van het recht, aan den rechter een te grooten invloed, bij de opheldering van den feitelijken toestand, verleenen zou. Alzoo, ook in deze richting, schijnt mij de opmerking, dat het werk der Commissie zijn doel mist en de voorkeur niet waard is, ondoeltreffend.

Thans komen wij tot eene andere vraag, en deze betreft ook wederom eene der belangrijkste zijden der rechtspraak. Men heeft beweerd, dat liet nieuwe proces duurder zijn zal, dat de bevolking, door de nieuwigheid, niet bevoordeeld wordt, u met de zaak onledig te houden, zou de moeite nauwelijks loonen.

In dit opzicht, kan ik zeer kort zijn. Want als ideaal is gesteld : de „Friederieianische Gerichtsordnung", de algemeene pruisische procesregeling, van 1793, voor wier volklievende schoone gedachten ook ik allen eerbied heb. zii is een wetgevingswerk, dat, in wijsheid en inzicht, ons burgerlijk wetboek nabij komt. Wordt ons de procesregeling van Frhderik II, als voorbeeld, aanbevolen, dan moet ik zeggen : voorzooverre het onder de huidige omstandigheden in het algemeen, mogelijk is, terug te

Sluiten