Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

schoolmeester of avonturier, tegen enkele ponden sterling salaris boven kost en inwoning als huisonderwijzer aangenomen. Een gedeelte van zijn taak bestond dan echter mede in het verrichten van wat boerenwerk, het vasttreden van de wol in de balen tegen den scheertijd enz. Die eerste schoolmeesters deelden in den regel al bitter weinig in de achting der Boeren; doch dat was hun eigen schuld. Luie, verongelukte sujetten, als ze waren, die naar de Kaap togen, omdat hun eigen vaderland van hun arbeid niet langer gediend was, boezemde hun ongebonden levenswijze den Boer van den beginne afkeer tegen hun persoon in, terwijl bovendien hun pedanterie en parmantigheid bij deze eenvoudige maar verstandige, degelijke lieden, groote ergernis wekten. Gelukkig is in de laatste vijftien jaren hierin heel wat verbetering gekomen. Bedroeg het aantal scholieren in Transvaal in 1882 slechts 872, vijf jaar later was dit reeds gestegen tot 2500, terwijl het getal onderwijzers in dien tijd aangroeide van 43 tot 154. En thans is dat aantal ongetwijfeld veel aanzienlijker. Immers hoevele Nederlandsche onderwijzers zijn er niet in de jongste vijf jaren naar Zuid-Afrika getrokken, daartoe hulpvaardig in de gelegenheid gesteld door de verdienstelijke Zuidafrikaansche Vereeniging, door wier tusschenkomst ook reeds zoo menige Hollandsche ambachtsman en dienstbode in Zuid-Afrika aan den kost is gekomen! Helaas, de schandelijke oorlog van '1899/1900 l) — hoevele idealen van jonge, krachtige mannen heeft hij den bodem ingeslagen, hoevele kloeke Nederlandsche gasten heeft hij uit hun wettigen werkkring weggerukt, weduwen en kroost in kommervolle omstandigheden in den vreemde achterlatend!

Te Pretoria en Bloemfontein mag zich het onderwijs in een grooten bloei verheugen. De inzendingen van de beide Boerenrepublieken verwierven niet minder dan twee nGrands Prix' op de Wereldtentoonstelling te Parijs.

Bezit Bloemfontein het beroemde vGreij-College", dat aan Dr. Brilt, zijn voortrell'elijken Rector, zooveel te danken heeft, — Pretoria mag bogen op een der beste meisjesscholen, die men maar wenschen kan. Midden in de stad ligt een flink, ruim, goed ingericht gebouw, omgeven door een grooten fraaien tuin, door een Hollandschen tuinman aangelegd en onderhouden. De dames, die er onderwijs geven, zijn bijna allen uit Nederland gekomen. Het school- en kostgeld is betrekkelijk laag en het onderwijs is zeer goed. Deze »Staatsmeisjesschool' wordt druk bezocht; de Boeren stellen haar zeer op prijs. Niet ver van daar vindt

1) We schryven nu reeds 1901.

Sluiten