is toegevoegd aan uw favorieten.

Handboek der ziekenverpleging

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

elkander gehecht zijn. Men vindt ze meest in het onderhuidsche weefsel, soms meerdere bij één patiënt.

224 Indien kraakbeen aanleiding geeft tot tumorvorming, dan noemt men het gezwel een chondroma, een hard uit beenweefsel bestaande nieuwvorming o s t e o in a.

Ook bloedvaten kunnen woekeren; dicht op elkander gedrongen, gekronkeld, verwijd, vormen zij om zoo te zeggen een prop bloedvaten die onmiddellijk onder de huid liggen en deze eenigszins boven de omgeving oplichten. Zij zijn wat men in het dagelijksch leven „moedervlekken"*) en vaatgezwellen noemt en zijn de oorzaak van de wijnkleurige vlekken in de huid, die zich bij sommige menschen wel over een geheele gezichtshelft uitstrekken. Zij dragen den wetenschappelijken naam van angiotelectasie of teleangiëctasie.

Myomen zijn uit spierweefsel bestaande tumoren. In den regel is het bindweefsel dat de spiervezels en bundels onderling verbindt, ook gewoekerd en men spreekt dan van flbromyomen. De uterus is een zeer gewone zetel dezer gezwellen.

Cysten "*) zijn zakvormige tumoren, gewoonlijk met een dun sereus vocht gevuld. Men heeft de enorm groote ovariumcysten, de kleine met een brei gevulde atheroomcysten, de van binnen met huid en haren bekleede dermoïdcysten, enz.

Al deze nieuwvormingen zijn hinderlijk, zoo al niet voor de functie van de organen waaraan of waarin zij zich ontwikkeld hebben, dan toch minstens voor het uiterlijk. Zij kunnen ook zelf pijnlijk zijn of door druk op zenuwen, pijn in andere deelen veroorzaken; aan de gezondheid van den patiënt bezorgen zij echter als zoodanig geen nadeel en vandaar de naam van goedaardige gezwellen. Geheel iets anders is het met de nu te bespreken maligne tumoren. Ook al zijn ze nog betrekkelijk klein, zoo kunnen ze toch zulk een nadeeligen invloed op het gestel van den patiënt hebben, dat hij overlijdt vóórdat de tumor nog eene grootte bereikt heeft, dat hij hinderlijk wordt.

225 De meest voorkomende, de meest bekende en meest gevreesde van alle maligne tumoren is wel het carcinoma, de kanker. Het is eene van de verschrikkelijkste ziekten die er bestaan. Kanker vormt zeer vroeg metastasen, zoodat de patienten in den regel al te laat komen om alle ziekelijk weefsel weg te nemen; daarenboven is het zeer moeilijk om het optreden van recidief te voorkomen. Is de metastasen-vorming zoo ver gevorderd dat er niet meer aan opereeren te denken valt of treedt

•) Niet alle moedervlekken zijn angiotelectasieën; eene omschreven verkleuring

de huid ten gevolge van vermeerderde kleurstof-(pigment-)vorming noemt men ook mi dervlekken.

•*) Spreek uit akiesten".