Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Naarmate nu de hakbouw in een eigenlijken landbouw overging en een steeds grootere beteekenis voor de huishouding van den mensch verkreeg, naarmate ook steeg het belang en het aanzien van onze moeder Aarde, aan wie de jagers der vroegere tijden nog niet gedacht hadden en die langzamerhand voor de zich gaandeweg uit hen ontwikkelende boeren een geheel nieuwe beteekenis kreeg. Daar de veldvruchten, die van steeds grooter belang voor het bestaan van den mensch werden, van een samenwerken van hemel en aarde, van licht, warmte en regen afhingen, erlangden de natuurverschijnselen voor de zich ontwikkelende boeren een geheel andere en nieuwe beteekenis. Zij werden, door den nood gedrongen, hoe langer hoe zorgvuldiger en nauwkeuriger door hen waargenomen en op hunne, met den lagen ontwikkelingstrap overeenkomende manier verklaard. Zoo kwam men er toe, de natuurelementen dieper te vereeren, en zoo ontwikkelde zich langzamerhand de eeredienst van de „Groote Moeder , de aarde, wier kinderen de planten, doch ook de door haar gevoede dieren en menschen waren. Aan dezen dienst sluiten zich talrijke, welig opschietende mythen aan, wier inhoud, in verband met de zedelijke volmaking van het menschdom, een steeds meer gelouterd, edeler karakter aannam.

De opvoeding, die de mensch zich door den veldbouw en de opkomende veeteelt gaf, de dwang tot geregelden arbeid en de voorzorgen voor de planten, die hij kweekte en voor de dieren, die hij verpleegde, was in het vervolg de machtigste factor voor de algemeene cultuurontwikkeling. Het aankweeken van planten in de nabijheid deikampplaats was uit den aard der zaak nog zeer lang zuivere roofbouw. Op den pas ontboschten, door vuur schoongemaakten en met plantenasch bemesten bodem wilden de gekweekte voedergewassen een paar jaren lang voortreffelijk groeien; daarna echter begon de aan voedende zouten steeds armer wordende, uitgemergelde bodem hoe langer hoe minder voort te brengen, totdat men tot nieuwe ontbosschingen moest besluiten en een nieuwe woonplaats ging opzoeken. Zeer lang heeft dit geduurd,

Sluiten