is toegevoegd aan uw favorieten.

De Sint Franciscus Xaveriuskerk of, De Krijtberg te Amsterdam, 1654-1904

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

toescheen, reeds gezuiverd was van hare zonden, eer zij herboren werd. Ontelbaar zijn degenen, die door eene biecht van geheel hun leven of van dertig of veertig jaren, hun zondigen levenswandel verbeterd hebben; en daar zulks dagelijk voorvalt, moet er niemand over verwonderd staan, dat het niet opgeteekend wordt in onze jaarboeken."

Na aldus den hachelijken toestand en onwrikbare trouw der aan zijne geestelijke verzorging bevolen stadgenooten te hebben geschetst, deelt ons pater Ryser een en ander mede aangaande de andersdenkende Amsterdammers, 't Is een echt aanschouwelijk tafereel dier woelige dagen, waarin

Gommer en Armijn te hoof

Streden om liet recht geloof.

Men herinnere zich dat op den vooravond der te Dordrecht in 1618 te openen Synode de gemoederen der twistende Arminianen en Gomaristen altijd heviger werden opgewonden, en dat de Februari-maand des jaars 1617 niet zonder kerkelijke opschudding voorbijging in 't grootendeels Gomaristische Amsterdam. Wat ons Dr. H. C. Rogge in zijn Johannes Wtenbogaert (11, 404—407) breedvoerig mededeelt over de predicatiën der remonstrantsche leeraars, Sopingius van Warmond en Sapma van Hoorn, alsmede over 't plunderen der woning van den koopman Rem Egbertsz Bisschop, een broeder van den remonstrantschen hoogleeraar Episcopius, dat zelfde deelt ons Ryser, als ooggetuige der gebeurtenissen, in hoofdzaak mede.

„In mijn jongsten brief — zoo vervolgt de Amsterdamsche zendeling — heb ik u geschreven, hoe de Gomaristen en Arminianen elkander in onverzoenlijke veeten bestrijden, en gij zult u herinneren hoe de laatsten hun steun zoeken bij de heeren Staten, de eersten bij hun Consistorie; hoe genen de wereldlijke magistraten als hoofden der Kerk vereeren, dezen alle twijfelachtige geloofspunten in de synode hunner predikanten willen beslissen; hoe de Arminianen