Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

levert het jaar 1831 een teekenend bewijs 1). De nieuwe Charte der Juli-monarchie had in art. 65 opgenomen, dat zoo spoedig mogelijk wetten, regelende de vrijheid van het onderwijs, zouden uitgevaardigd worden. Op dat artikel zich beroepend, openden Lacordaire, Montalembert en Caux eene vrije school voor arme kinderen. Maar onmiddellijk kwam de Universiteit daartegen in verzet en requireerde de politie. Deze drong de school binnen; stuurde de kinderen naar huis, joeg Lacordaire en zijne ondermeesters de straat op en dagvaardde alle deelnemers aan het vermetel opzet voor den rechter van instructie. Toen brak het onweer los. „Die „revolulioniiren -) Blatter: Le Constitutionel, Le Globe, Le „ Temp*, La Révolution u. a. m. erhoben ihre Stimme noch „hmter uiul krüftiger als selbst die legitimistischen und die „kirchlich gesinnten".

„Hetzelfde brutale geweld", schreef La Révolution, „dat in 1830 eene drukkerij binnendrong en het volk tot opstand uitdaagde, breekt een jaar later in eene school in. Maar de heer Lacordaire wijkt niet goedwillig. Volgt zijn voorbeeld, al moest gij twintig, ja honderd deuren laten intrappen! Zou ten laatste de onderwijzende priester in het vrije veld zijne toevlucht moeten zoeken, en wil men misschien als tegen de Camisards nieuwe dragonnades beginnen? Wat is er gebeurd? Een ijverig onderwijzer wint het vertrouwen der ouders, zij zenden hem hunne kinderen, hij geeft hun eene pen, een boek in handen, hij leert hun: tweemaal twee is vier, er is één God en er zijn drie Goddelijke personen. Zal die nu uw vijand zijn? Welk een ongerijmdheid! Hoe zult gij in de toekomst nog van uitvoering van wetten spreken? Gaat heen en verbergt u in de schande en belachelijkheid van uw jammerlijk waagstuk. Eene half doode wet, al haalt zij nauwelijks adem, mag feitelijk nog bestaan, volledige afschaffing is een der eerste voorwaarden van het constitutioneel verdrag".

Toen kwam Guizot's onderwijswet van 1833 en deze huldigde wel de vrijheid van onderwijs, — behoudens bewijzen

1) Medegedeeld door Lukas, Der Schulzwang, |>. 102.

2) Ik cursiveer.

Sluiten