Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

het bijzonder onderwijs te verhoogen". Eene straks te opperen vraag zal het zijn, in hoever het bij dit vaag vooruitzicht blijven kan. Maar wanneer de voorstanders van leerplicht deze billijkheid ernstig inzien en bereid blijken om er naar te handelen, dan kunnen zij, als nog het verwijt van tirannie en revolutie blijft weerklinken, dat gerucht in alle kalmte laten wegsterven.

IV.

Het is intusschen van belang den leerplicht niet alleen in-, maar ook uit te voeren. Doode wetten ten aanzien van dit onderwerp, als die van Portugal, Spanje, Italië, Griekenland en Turkije, blijven beter achterwege. Noodig zal het zijn, met zeer veel beleid te werk te gaan en te bedenken, dat de menschen ook aan goede dingen moeten wennen. Dit geldt vooral hen, die den leerplicht niet anders kennen, dan uit de algemeene en overvragende formules der politieke programma's, en die zich geen rekenschap plegen te geven, wat er aan vast is, een maatregel als leerplicht in de volkszeden te doen doordringen. Ook kan men er niet op rekenen, dat in deze materie onmiddellijk de rechte middelen getroffen zullen worden; zelfs de schoolmannen in ons land zijn op dit punt meerendeels theoretici. Maar wel mag men verwachten, dat de gegevens, die uit de onderwijskringen omtrent het ontwerp voor den dag zullen komen x), voor Regeering en Vertegenwoordiging het middel aan de hand zullen doen, om

1) Het Nederlandsch Onderwijzers-genootschap heeft het onderzoek van het ontwerp, met een doelmatig ingericht plan als leiddraad, in zijne afdeelingen aan de orde gesteld, en zal binnen een drietal maanden over een belangrijken voorraad gegevens kunnen beschikken.

Sluiten