Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

om de sociale evolutie! Zijn eenige eerzucht is naar de evolutie van het fortuin! Verre van de rechtvaardigheid voor allen te zoeken, is het hem voldoende te staren op het voorrecht voor zijn eigen persoon.

Er zijn echter vreesachtige geesten die eerlijk gelooven aan de evolutie der denkbeelden en die vaag hopen op een vervorming welke overeenstemt met de dingen en die toch door een instinktmatig gevoel van bijna fysieke vrees ten minste bij hun leven elke revolutie willen vermijden. Zij roepen haar op en bezweren haar terzelfder tijd: zij beoordeelen de hedendaagsche maatschappij en droomen van de toekomstige maatschappij, alsof zij plotseling moest verschijnen door een soort van wonder, zonder dat de minste breuk tusschen de verleden en de toekomstige wereld plaats heeft. Onvolledige wezens hebben zij alleen de begeerte zonder het denkbeeld te hebben: zij verbeelden het zich, maar zij kunnen niet willen. Behoorende aan twee werelden tegelijk zijn zij noodlottigerwijze veroordeeld om zoowel de een als de andere te verraden: in de wereld der behoudslieden zijn zij door hun denkbeelden en hun taal een element van ontbinding, in die der revolutionairen worden zij erge reaktionairen De instinkten hunner jeugd afzwerend en als de hond waarvan het evangelie spreekt, „die tot zijn uitbraaksel terugkeert." Zoo werden gedurende de revolutie de vurigste verdedigers van het oude stelsel degenen die het met hun spotternij hadden achtervolgd: van voorloopers werden zij renegaten. Zij bemerkten te laat als de onbekwame toovenaars uit de legende, dat zij een kracht hadden ontketend te sterk voor hun zwakken wil, voor hun teere handen.

Een andere klasse van evolutionisten bestaat uit

Sluiten