Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

stem in elk huishouden. Maar het vooroordeel verdwijnt van dag tot dag en het prestige van de meesters vermindert: de aureolen verbleeken naar gelang de dag aanbreekt In spijt van het wachtwoord, dat daarin bestaat om den schijn aan te nemen van het geloof, zelfs al gelooft men niet, in spijt van akademiekers en leeraren, die het aan hun waardigheid verplicht zijn te veinzen, verdwijnt het geloof en ondanks het knielen, de kruisteekenen en de mystieke parodieën, gaat het geloof in dien eeuwigen meester, van wien de macht werd afgeleid van alle sterfelijke meesters, meer en meer op in rook als een droom in den nacht. Zij die Engeland en de Vereenigde Staten bezocht hebben na een tijd van 20 jaar verwonderen zich over de wonderbare verandering in de geesten. Men had fanatieke, onverdraagzame, in hun godsdienstig en staatkundig geloof wreede menschen verlaten en men vindt verstandige menschen terug die vrij denken en gevoelig van hart zijn. Zij worden niet meer bezocht door het zinsbedrog van een wrekend God.

De vermindering van het respekt is in de praktijk des levens het belangrijkste resultaat van deze evolutie van denkbeelden. Gaat bij de priesters, de bonzen l) of marabouts2), vanwaar komt hun bitterheid? Eenvoudig dat men durft te denken zonder hun raad of voorlichting. En waarover beklagen de groote heeren zich? Dat men hen durft te naderen evenals andere menschen. Men gaat voor hen niet uit den weg, men laat na hen te groeten.

En als men gehoorzaamt aan de vertegenwoordigers van het gezag, omdat de broodwinning het eischt en

') Chineesche of Japansche priesters.

') Muzelmansche priesters.

Sluiten