Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Afrika schiereilanden en eilanden. Op de noordkust slechts de golven van Sydra en Gabes. Op de westkust de golf van Guinea. Ten O. van het vastland, daarvan gescheiden door de straat van Mozambique, het groote eiland Madagaskar. Kaap Blanco en kaap Agulhas, het noordelijkste en het zuidelijkste punt (breedte ?) liggen op ongeveer gelijke, maar tegengestelde breedte. Kaap Verde (? ° WL.) is het westelijkste, ras (= kaap) Hafoen het oostelijkste punt (? ° OL).

Amerika Noord-Amerika's vastland reikt ongeveer even ver naar het N. (kaap Barrow, ? 0 NB.) als Europa; kaap Hoorn, op Vuurland (? ° ZB.), is het zuidelijkste punt van Zuid-Amerika. Amerika's westkust is de langste steile kust der Aarde. De golf van Californie en die van Panama vallen er het meest in 't oog. Ten N. van Amerika ligt eene gansche eilandenwereld, waar tusschendoor de Noordwestelijke doorvaart. Naar 't N. is langs de Noordelijke doorvaart van uit de Baffinsbaai, langs Groenlands westkust, de noordpool nog niet bereikt. Geen dezer twee „doorvaarten" biedt een' open weg voor de scheepvaart aan; evenmin doet dit de Noordoostelijke doorvaart langs Aziës noordkust. In 't N. van N.-Amerika dringt de Hudsonsbaai binnen, ten O. waarvan het weinig herbergzame schiereiland Labrador. New-Foundland ligt voor de Laurensbaai. 't Lage schiereiland Florida sluit met Yucatan de golf van Mejico af, en de Westindische eilanden omsluiten, met Middel-Amerika, de Caribische zee. Zuid-Amerika vertoont in vorm eenige overeenkomst met Afrika. Golven en schiereilanden van eenige beteekenis heeft het niet. Naar de grootte is Amerika het tweede werelddeel: bijna 4 maal zoo groot als Europa.

Het vijfde werelddeel bestaat uit een vastland, Australië, Australië de ei,anden Tasmanië en Nieuw-Guinea en het dubbeleiland Nieuw-Zeeland, en verder uit Oceanië, eene uitgestrekte eilandenwereld in den Grooten oceaan. Het is het kleinste werelddeel (8/,, van Europa). Het vastland en de groote eilanden liggen alle, de eilandengroepen van Oceanië grootendeels op het zuidelijk halfrond. Op Australiës noordkust zien we de Carpentaria-golf en de Koraalzee, op de zuidkust de vlakke Groote Australische golf.

Sluiten