Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ding tot eene flauw afloopende lijn uit te slijpen, waar buitengewone moeilijkheden waren te overwinnen. Dit is 't geval, waar de rivier een' waterval vormt. Bijgaand plaatje stelt een waterval voor in de Slangenrivier, eene bijrivier van de Columbia in westelijk Noord-Amerika. Het laat duidelijk zien, dat de rivier hare bedding in eene hoogvlakte heeft uitgeslepen, alsook, dat zij in den val zelve nog bezig is dat nitslijpingsproces aan rijen van rotsen, die nog uit het water opsteken, voort te zetten.

§ 45. De dalen. Dalen zijn langgerekte en daarbij betrekkelijk smalle insnijdingen van de landoppervlakte, die, ten deele met bochtigen loop, hetzij trapvormig of voortdurend hellend, naar de zee of naar het centrale, laagst gelegen gedeelte van eene vlakte afhellen en zich slechts zelden als onderzeesche dalen beneden den zeespiegel voortzetten. Zij snijden elkander nooit; waar twee naburige dalen elkander ontmoeten, daar smelten zij tot één enkel dal samen, dat de voortzetting van beide is. I11 hunne verbreiding zijn ze gebonden aan rivieren, en waai men droge dalen (zonder rivier) aantreft, zijn toch dikwijls sporen aanwezig van de vroegere werkzaamheid van stroomend water. Meestal hebben de regenrijkste streken de meeste dalen. Onder gelijke klimatologische omstandigheden is een bodem, die het water gemakkelijk opzuigt of het opneemt in kloven, armer aan rivieren en ook aan dalen, dan de gesteenten, die vooi het water weinig doordringbaar zijn. Zoo is de ZwabischFrankische Jura arm aan dalen en rivieren, terwijl aan den voet van 't gebergte het in den kalkbodem gedrongen water als bronnen voor den dag komt. In het hoogland zijn de dalen dieper dan in het laagland, waar menigmaal de rivier hare bedding reeds ophoogt in plaats van ze nog verder uit te diepen.

De bovenvermelde hoofdvoorwaarden voor de geographische verspreiding der dalen maakt het duidelijk, dat zij met hunne vertakkingen in hoofdzaak hun ontstaan te danken hebben aan het stroomende water en niet aan tektonische werkingen. Dit sluit niet uit, dat de hoofdrichting der rivieren wordt aangewezen door de helling van het terrein en dat in vele gevallen

Sluiten