Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

werelddeel bekend, maar eerst in de laatste helft der i8eeeuw bewezen de ontdekkingen van den Engelschman (.ook, dat de oostkust van Nieuw-Holland liavenrijk en geschikt voor kolonisatie was. Zoo werden groote deelen van de Oude en de Nieuwe Wereld in bezit genomen of tevens gekoloniseerd door Europeesche volken. Waren overbevolking, vrijheidszin, begeerte naar edele metalen of kostbare specerijen tot de ig" eeuw meestal de drijfveeren of de lokmiddelen voor kolonisatie, in onze eeuw is daarnaast een ander motief gekomen: het zoeken van markten voor de Europeesche industrieproducten. Deze drijfveer heeft zich niet onbetuigd gelaten in de snelle bezetting van de kusten en het binnenland van Afrika en de eilanden van den Grooten oceaan, en daarbij hebben zich ook volken, als Duitschers en Italianen, die vroeger niet of slechts in geringe mate zelfstandig als kolonisten waren opgetreden, gehaast om in de verdeeling van het Zwarte werelddeel nog hun deel te krijgen. In den nieuwsten tijd zijn ook de V. St. van Amerika als koloniale mogendheid opgetreden.

Met deze geweldige uitbreiding van den wereldhandel ging eene meerdere volmaking en uitbreiding van de verkeersmiddelen gepaard. Sedert 1830 heeft zich in alle werelddeelen ecu meer of minder dicht spoorwegnet ontwikkeld; sinds 1S38 is het getal stoomschepen, minder afhankelijk van den wind en drie- tot vijfmaal vlugger dan de zeilschepen, steeds toegenomen, en sedert 1840 bewijst de electrische telegraaf ook aan den handel onschatbare diensten.

§ 76. De hoofdverkeerswegen van den tegenwoordigen tijd te land. Waar eene dichte bevolking en vele voortbrengselen, soms ook (als in de Vereenigde Staten) alleen de laatste, een snel personen- en goederenverkeer wenschelijk maken, treft men meestal een dicht spoorwegnet aan. Eene uitzondering op dezen regel maakt China, dat afkeerig van Westerschen invloed, tot vóór zeer kort geene enkele mijl spoorweg bezat. De gezamenlijke spoorweglengte op Aarde beloopt reeds bijna 20 maal de lengte van den aequator. Van de 772000 KM. spoorweg, die de Aarde bij het einde van 1899 bezat, kwamen 392000 KM. op Amerika, 278000 op Europa,

Sluiten