Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Pekela aangesteld, waar hij latei' tot schoolopziener werd bevorderd. In 1792 gaf hij uit: Verhandeling over de gebreken in de Burgerscholen en in 180G zijn Schoolboek der geschiedenis onzes Vaderlandsr welke beide werkjes door de Maatsch. tot Nut van het Algemeen met den gouden eerepenning bekroond werden en waaraan hij zijne bevorderiug tot schoolopziener in de provincie Groningen te danken had. Zijne collega's in die betrekking waren Xieuwold, Aan Eerdey Guyot en Yan Weemen. Hij was de eerste, die door Willem I met het broederlint der orde van den Nederlandsehen leeuw werd versierd. Hij werd in de Ned. Herv. kerk te Oude-Pekela begraven, waar een eenvoudig gedenkteeken op zijn graf werd opgericht. Zijne vereerdersplaatsten in 1823 in de Martinikerk te Groningen eveneens een huldebewijs aan dezen verdienstelijken man, die nog altijd het godsdienstig onderwijs op lioogen prijs stelde.

HOOFDSTUK XI.

J. H. Nieuwold.--- J. J. Schneither. — J. v. Bemmelen. H. v. d. Hespel. — De wettelijke regeling van het onderwijs in 1801, 1803 en 1806.

Nevens Wester moet ook Johannes Henrikus Xieuwold (1737—1812} genoemd worden, die veel voor het schoolwezen hier te lande heeft gedaan. Geboren te Gerkesklooster (Friesl.), werd hij voor den predikdienst opgeleid. Hij bekleedde het leeraarsambt eerst te Heumen (Gelderl.), daarna te Oldeboorn en eindelijk in 1770 te Warrega, waar lig tot aan zijn dood toe bleef. De school was in deze laatste plaats in een treurigen toestand, daar de onderwijzer oud en doof was. Hij wendde terstond pogingen ter verbetering aan. Iu 1785 werd hij met Ten Bokkel en Bruining door de classis van Leeuwarden in eene commissie benoemd, om de bekroonde verhandelingen van Krom r Xahuys,Van der Palm en Yan Yoorst te onderzoeken en naar aanleiding daarvan plannen ter verbetering voor te slaan. In 1801 werd hij benoemd tot schoolopziener. De schoolverbetering, meende hij, moest bij het aanvankelijk onderwijs reeds beginnen. Door bestudeering der leerwijze van den Franschman Berthaud kwam hij tot de invoering van eene verbeterde leesmethode. Om het kind het verband tnsschen klank en letterteekens helder bewust te maken, leidde hij de

Sluiten