Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

het in het vereenigingspunt van beide stroompjes te liggen. De afsluitende ring der ontoegankelijke venen verhinderde de verovering van 't zuiden uit en maakte de stad zelfstandig, waarvan zij gebruik maakte om ten eigen bate den bloei van andere plaatsen te onderdrukken. Naast Groningen kwamen slechts een paar stadjes tot eenige ontwikkeling, nl. Appingedam en Delfzijl. Nog tegenwoordig is Groningen de markt voor de geheele provincie en het N. van Drente; ook drijft het buitenlandschen handel in graan. De .fabrieksnijverheid is ook belangrijk. Hoogeschool, doofstommeninstituut. Appingeda m (paardenmarkten). D e 1 f z ij 1, aan het Kemskanaal, is de haven van stad en provincie. Winschoten (14) is een welvarend landstadje. De grootste veenkoloniën zijn reeds genoemd. I11 het O. (Oldambt), N. (Hunsingoo en Fivelingoo) en \\'. (Westerkwartier) liggen vele landbouwdorpen: Zuid- en Noordbroek, Finsterwolde, Beert a, Sloch teren (12), Uithuizen, Warfurn, Grijpskerk. De dorpen in liet N. van Groningen en Friesland buiten de oude bedijkingen zijn meest op terpen of wierden gebouwd. De dorpen in het W esterkwartier vertoonen een dergelijke ligging als die in den ZO.hoek van Friesland, op strooken hoogeren zandgrond tusschen veenstrooken. W esterwolde zal door kanalisatie tot meer welvaart komen. Hier ligt het groote dorp Onstwedde (12).

40. Het koninkrijk België is iets kleiner dan Nederland, maar heeft, in weerwil van de schraal bevolkte Ardennen, nog 1.6 mill. inw. meer.

Het bestaat uit een laagland, dat in 't W. (de Ylaanderens) grootendeels vruchtbaar en zeer dicht bevolkt, in het O. (de Kempen) onvruchtbaar is; een vruchtbaar, met Limburgsche klei bedekt heuvelland, langs de noordoevers van Sambre—Maas, en het onvruchtbare, schraal bevolkte bergland der Ardennen. De goed bevaarbare Schelde is er de rivier der vlakte; die van t bergland is de snelstroomende Maas, waarvan de Belgen echter het water door stuwen en schutsluizen ophouden, zoodat zij boven

4*

Sluiten