Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

's morgens, 's middags en 's avonds. Uit de daggemiddelden berekent men de gemiddelde temperatuur van een maand en van een jaar. Zijn de waarnemingen over een reeks van jaren voortgezet, dan kan men de normale temperatuur voor het waarnemingsstation berekenen.

In de dagelijksche temperatuursverandering der lucht heerscht de volgende gemiddelde gang: des morgens tegen zonsopgang is de temperatuur het laagst, des middags, een of twee uren na de culminatie der Zon, is zij het hoogst. De jaarlijksche temperatuurstaten wijzen voor het noordelijk halfrond gewoonlijk Januari als gemiddeld de koudste, Juli als gemiddeld de warmste maand aan. O]) zee en aan vele kustplaatsen vallen de uitersten later, in Februari en Augustus. Voor het zuidelijk halfrond is het andersom.

Een zeer aanschouwelijke voorstelling van den dagelijkschen gang geeft de kromme, geteekend door een thermograaf (zelfschrijvende thermometer). Ook voor den luchtdruk, de vochtigheid en den regenval bestaan zelfregistreerende werktuigen.

§ 3. Afneming der temperatuur naar de hoogte. Zooeven is gezegd, dat de verwarming der atmosfeer grootendeels plaats heeft van de aarde uit. Dit kan natuurlijkalleen geschieden overdag en hoogstens nog in 't begin van den nacht, als de bodem nog een overschot van warmte heeft, maar weldra krijgt de uitstraling de overhand en dan blijkt dat de bodem sneller afkoelt dan de lucht, want er treedt nu in een toeneming der luchttemperatuur naar boven. Deze reikt echter niet hooger dan enkele honderden meters. Daarboven heeft tot op zeer groote hoogte (± 10000 M.) altijd afneming plaats en al heerscht die in de lagere luchtlagen alleen overdag, zij is daar grooter dan de toeneming 's nachts, zoodat zij in het gemiddelde cijfer voor het etmaal den doorslag geeft. De overheerschende toestand is dus afneming der temperatuur naar de hoogte.

De mechanische warmte theorie leert dat de afkoeling

Sluiten