Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

In andere tijden zou de zoo hard opgelegde wet een matheid voor jaren over de bevolking hebben gebracht. Maar dat is het verleden. Verzet als de arbeiders zich hebben, bijeengeschaard van welke religie ze ook waren, zijn zij gezamenlijk gestuit door een ijzeren muur. Ze staan ervoor, maar niet met de overtuiging dat die weerstand onbreekbaar is; het socialisme heeft over hen gebracht de hoop en het vertrouwen.

En al de voorspiegelingen dat zij op andere manier dan door den grooten strijd hunner klasse er zullen komen, zijn als valsch gekenmerkt door dat ééne gulden woord: op peil. Door een strijd als die in Enschedé wordt de vakbeweging noodwendig naar het socialisme toegeschoven. En hoe meer dit blijken zal, des te sterker vestigt zich aan de overzij de overtuiging dat men de vakbeweging zelve te lijf moet gaan. Want zoolang het bij temperen blijft en om een kleine loonsverhooging wordt gestaakt, voelt men daar geen groote gevaren naderen. Dat gaat niet tegen het stelsel zelf in, maar beweegt zich binnen zijn grenzen. Critiseert echter de vakbeweging het stelsel als de wevers van Enschedé, die mede wilden profiteeren van de verbetering der machine, of belemmert zij den vrijen toevoer van werklieden als de Amsterdamsche diamantbewerkers, dan komt de strijd tegen het bestaan der vakvereeniging, omdat zij het stelsel zelf in zijn wezenlijke levensvoorwaarden aantast.

Dat was het vechten der juweliersvereeniging, die den slag verloor, maar den strijd niet opgaf. Het jaar liep niet ten einde, eer zij een sterker organisatievorm had gevonden, en de partijen vergissen zich niet in elkanders bedoelingen. Deze beide bewegingen gelijktijdig in twee belangrijke industrieën gewekt, hebben een grooten en zeer algemeenen invloed in de arbeiderswereld uitgeoefend. Ze duurden lang, zoodat men allen tijd had om zich van haar wezen goed rekenschap te geven. Ze hadden op de hulp der gansche arbeiderswereld aanspraak, en er kwam een algemeene emotie, die zich voortzette ook in andere kringen. Menigeen die er

Sluiten