Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

organen oefenen in het aannemen van dien stand. Zoowel verkeerd luisteren kan dus oorzaak zijn. dat het gebrek blijft bestaan, als onbekendheid met den vereischten stand der spraakorganen; maar ook — en dit is misschien de meest voorkomende oorzaak — kan het een gevolg zijn van onvoldoende oefening.

Wie alleen door goed luisteren en nabootsen zich de juiste uitspraak der r wil eigen maken, komt meestal bedrogen uit. Hij beproeft door het achterdeel der tong en het zachte gehemelte krachtiger in trilling te brengen hetzelfde te bereiken, wat hij. die de r goed uitspreekt, verkrijgt dooide trilling van de punt der tong tegen het voorste deel van het harde gehemelte. En omdat werkelijk zijn r dan wat meer gaat gelijken op de echte tong-r, verbeeldt hij zich zoo zijn doel te bereiken, wat natuurlijk onmogelijk is. Alleen als het toeval hem de ratelbeweging met de punt der tong doet maken, en hij die beweging onderhoudt, kan hij er komen.

Wie echter weet, hoe de juiste stand van zijn spraakorganen moet zijn, is niet van het toeval afhankelijk. Toch gaat het bij de r dan nog niet zoo gemakkelijk. Van veel hulp kan het zoogenaamde middel van Talma, den Franschen tooneelspeler zijn, die zich het brouwen afleerde door in plaats van travuil herhaaldelijk tedavail te zeggen en de t en d eindelijk zoo snel op elkaar te laten volgen, dat de tong-r ontstond. Nog beter gaat dit, wanneer men een opvolging als ta-de-ra gebruikt. Het doeltreffende van dit hulpmiddel zit hierin, dat de punt der tong bij t, d en /• telkens wat meer naar achter gaat. terwijl het herhaaldelijk in die volgorde uitspreken van dit drietal de ratelbeweging van zelf doet ontstaan.

Toch heeft menig brouwend onderwijzer, die dit middel kende, den strijd met zijn eigen weerbarstig orgaan opgegeven, omdat het zoo lang duurde, eer hij in staat was een normale r te laten hooren.

Dat het lang duurt, is niet te verwonderen. De ratelbeweging met de punt der tong komt bij geen andere letter voor. en ze moet vrij snel geschieden, wil men een goede r

Sluiten