Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

eigenschap als bij het eten, den groei, de zelfverdeeling, de versmelting door de liefde en dergelijke. Het komt mij voor, dat het met het voorbeeld van den volvox zoo gesteld is, dat gij u eigenlijk volstrekt niet kunt voorstellen, hoe de zaak anders zou kunnen gaan.

Nu zult gij echter zien, dat gij met deze, uwe „wet" regelrecht zijt gekomen tot den sleutel van de gansche ontwikkelingsgeschiedenis van het leven der liefde bij de hoogere levende wezens op de aarde. Gij hebt als 'tware op eigen hand de groote, zoogenaamde „biogenétische grondwet" ontdekt. Zij is door Haeckel voor het eerst als onveranderlijke wet ontwikkeld en aldus genoemd. 3)

Voor de zoo en zooveelste maal moet ik u verzoeken, nog eens terug te keeren tot de eenvoudige menschengeschiedenis tusschen zaadcel en eicel, — deze vermaarde geschiedenis, vóór welke onze liefdeswandeltocht aanving en waarvan ik u zeide, dat hier het ééne uiteinde van den ganschen grooten liefdesregenboog zijn steunpunt had, die over onze oude planeet uitgespannen is. Ditmaal brengt gij echter eindelijk ook hier den laatsten gouden tooversleutel mede.

Gijzelf, met al uwe myriaden van cellen, met uwe organen, waarin deze cellen de verdeeling van den arbeid toepassen, zijt, zooals gij nu weet, slechts een heerlijk en hoogste vervolg op die ontwikkeling van den cellenkogel, waarvan de volvox en zijnsgelijken u den aanleg vertoonen. Wat u ook van den volvox scheiden moge in geestesontwikkeling, in de laagste menschelijke eigenschappen: hier en nog verder, zooals bij de vroegere gastraea 4), zijn uwe grondfactoren in zekeren zin reeds alle aanwezig; cellen, vast aaneengesloten tot eene sociale gemeenschap; arbeidsverdeeling, die tot de vorming van organen voert; onder deze organen in de eerste plaats ook voortplantingsorganen en wel bij den één mannelijke, bij den ander vrouwelijke.

Voorzeker: er ligt tusschen u en de gastraea of den vol-

Sluiten