Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

richting. Arm is de dar. Arm de koningin. Oneindig arm is de Vestaalsche. Deze gansche liefdesstaat is een dwaalweg. Met zijne ontzaglijke, voor zulke insecten zeer zeker ontzaglijke, sociale inrichtingen geheel opgebouwd op het geslachtsleven, op de voortplanting, — op de liefde ; en toch een teruggang juist in die liefde, — in de geestelijke ladder binnen deze liefde.

Dit is leerrijk tot ver voorbij het bijtje in het heidekruid. Hoewel volstrekt geen staat in onze gewone menschelijke beteekenis, zoo is de bijenstaat toch een zeer merkwaardig voorbeeld van hetgeen men eene „staatsregeling der geslachtsverhoudingen" zou kunnen noemen. Maar het is tegelijk een slecht voorbeeld. Uit vele duizenden afzonderlijke liefdesindividu's smeedt hij eene, op zich zelf voorzeker hoogst nuttige, gemeenschappelijke vereeniging. Maar terwijl hij als fundament daarvoor eene, als zoodanig gebrekkige, liefdesmethode bezigt, bouwt hij, in plaats van een waren weg te banen voor den beweeglijken vooruitgang, een reusachtigen kerker, wiens kristalheldere vorm, als 't ware, aesthetisch iets verleidelijks heeft, doch waarin het individu en zijne opwaarts wijzende lichtbaan zoo jammerlijk mogelijk gekneveld liggen. Hier staat als 't ware een bord met eene waarschuwing. Aan den éénen kant de groote, onmiskenbaar groote, voordeelen van eene sociale vereeniging, van een reusachtig beschermingsgenootschap, waar elk individu een houvast heeft aan vele duizenden anderen en in het bijzonder de gelukkigste arbeidsverdeelingen in de levenshuishouding mogelijk worden. Aan den anderen kant echter het dreigend gevaar, dat zekere instellingen, bijvoorbeeld hier eene nog volkomen gebrekkige en ruwe regeling der geslachtsverhoudingen, tot eene staatszaak verheven worden, daarmede hare innerlijke beweeglijkheid voor de verdere ontwikkeling verliezen en ten slotte, als een versteend blok, ontzield boven de leden van de gemeenschap liggen, alles verpletterend

en verlammend.

De bij zelf heeft in elk geval geen uitweg meer boven

Sluiten