Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Wat was dan die quaestie van artikel 22 ?

Johannes Piscator, de gevierde streng calvinistische hoogleeraar van Herborn in Nassau, leerde sinds 1595, dat niet ook de dadelijke, maar alleen de lijdelijke gehoorzaamheid van Christus ons tot gerechtigheid toegerekend wordt. Christus was immers verplicht geweest, voor zich zelf de dadelijke te bewijzen. Door een Fransche synode vermaand, zich van zulke nieuwigheden te onthouden, antwoordde hij: „De Schrift noemt alleen Christus' bloed als oorzaak der zondevergeving. Kon reeds Zijn volkomen heilig leven ons met God volkomen verzoenen, zoo ware Hij tevergeefs gestorven. Ook zou God onrechtvaardig zijn, wanneer Hij een schuld zich dubbel betalen liet. Eindelijk zou uit de andere meening volgen, dat wij bevrijd zijn van de verbindtenis om Gods wet te houden". Opeenvolgende Fransche synoden namen maatregelen tegen Piscator's leer. Later zou de Zwitsersche consensusformule van 1675 de leer der toerekening van Christus' dadelijke gehoorzaamheid beslist eischen. Piscator bleet dus een streng rechtzinnig man geacht, maar op één punt in opspraak of tegenspraak ').

Toen in 1612 te Genève de tweede druk van de Harmonie der geloofsbelijdenissen verscheen, waren op onverklaarbare wijs in de Nederlandsche belijdenis deze woorden van artikel 22 weggelaten : „et tot sancta ejus opera quae pro nobis fecit" [en zoo vele heilige werken die Hij voor ons gedaan heeft]. Dit geleek wonder veel op begunstiging van Piscator's gevoelen. Het had algemeene aandacht getrokken. Reeds hoorden wij in de internationale synode, hoe de afgevaardigden van Genève zich verontschuldigden. Ook hoe de Engelsche en Bazelsche godgeleerden op tekstherstel aandrongen 2). Bovendien was het

1) A. Schweizer, Die protest. Centraldngtnen, II S. 17—19; Ilgen's Zeitschrift für die historische Theologie, 1841, lid. XI, i Heft, S. 98—138.

2) Ook in de provinciale synode van Zuid-Holland van 16'I4 was een brief overgelegd der nationale synode van Frankrijk, inet waarschuwingen

Sluiten