Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Nog van een andere zijde dreigde gevaar voor de Gereformeerde kerken. Voor de zooveelste maal vinden wij de aandacht gevestigd op het woelen der Roomsche kerk. Zijdelings werd daardoor het fondament der leer losgewoeld, en het Remonstrantisme voorbereid. In de synode van den Briel 1643 (art. 47) is het eerste gravamen dat der classis van Gouda.

„Alsoo niet alleen de oude licentie ende stoutigheyt der papisten, speciatim in hare conventiculen, scholen ende ordre der cloppen ') te vermeerderen, daervan soo menighmael geclaecht is, continueert, maer oock van daghe tot dage allerhande nieuwe vonden ende meneës [sluwe kunstgrepen, kwade practijken] gepractiseert ende aengeleyt werden, om de banden ende discipline onser kercken meer ende meer te verswacken ende te verbreecken, oock de trouwe leeraers, die haere conscientie soucken te quyten, hatelijck te maecken ende soo veel mogelijck is, den mont te stoppen, om alsoo lauwigheyt, ruymte, lossigheyt, neutraliteyt, jae libertinisterie in leere ende leven in te voeren ende daerdoor den wech te banen tot herstellinghe van het Pausdom, of ten minsten een sijncretismus, moderatie ende complotterie met deselve, gelijck sulcx in Engelant2) getenteert ende ten naesten bij voltrocken was. Ende alsoo onder dese vonden ende meneës onder andere mede gereeckent moeten werden de schone pretexten ende discoursen van des

1) Licentie, IX § 11 blz. 98. Cloppen, IX § 12 blz. 114—11!».

2) „Complotterie... in Engelant" doelt op den in Aug. 16i2 uitgebarsten kryg tussclien Karei I en liet Lange parlement. Of liever op den koning zelf die, ijverig bisschopsgezind en ijverig Arininiaan, hoezeer geen papist, den papisten veel meer toegenegen was dan den puriteinen. Zijn kortstondige regeering was één aanslag op Kngelanls staatkundige en kerkelijke vrijheid. T. B. Macaulay, C.es. v. Engeland, sedert de troonsbestijging van Jacobus II. Tweede druk. Op nieuw bewerkt door Dr. J. C. van Deventer, Amst. 1H68, I, 62—96.

Sluiten