Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Roomschen Paus neutraliteyt, ten aensien van dese Vereenigde Nederlanden; item het herstellen ende aeterniseren [vereeuwigen] van de ordre der Johanniten waervan de E. E. broeders van Gelderlandt in publijcquen druck waerschouwen — oock van de fraterniteyten van Maria '), mitsgaders van dansserien, bal[l]en en baletten, etc., tot dewelcke de Ghereformeerde oock gelockt ende getrocken werden — volgens het exempel der Midianiten Num. 25. — Daerbij comen het pretense [aangematigde] Jus Patronatus, neffens het onschriftmatigh kerckelijck recht van particuliere heeren ofte overheden in geestelijcke ende kerckelijcke saecken, of men met alle vlijdt op dese diepten des Sathans niet en behoort te letten ende tegen deselve met alle geestelijcke middelen op te waecken, eer het te laet werde"?

Betreffende het eerste besloot de synode, door de gedeputeerden te blijven arbeiden. Den Staten zou verzocht worden, de orde der Johannieten niet te herstellen.

Ook in dit tijdvak oefende Zuid-Holland werkdadig geloof en liefde aan fel geprangde religions-verwanten.

Exuleerende [in ballingschap zijnde] predikanten uit het graafschap Zweibrücken vermeldden in de synode van Leerdam 1636 (art. 24) bij monde en in geschrifte de ongeloofelijke vernieling van arm Duitschland door het „keysersche heyrleger" 2). Een gemeene collecte bracht f 17 000 voor de hongerenden bijeen.

1) Tot de O. L. Vrouwebroederschappen traden ook Gereformeerden als leden toe. Zie liet „Oordeel van verscheyde voornaemste leeraers ende professoren der H. Theologie, in de Academiën ende Hooge Schooien der Vereenighde Nederlanden, over de Mariaensche Broederschappen. Dooi een Liefhebber der Wuerheyt overgheset. Mitgaders de antwoorden van de Geldersche, Suyt-Hollantsche ende Walsche Synoden, over deselve Vrouwen-Broederschappen. Gedruckt van het Latijns exemplaer. tot Delft, bij A. Cloeting, Anno 1645". Vooral Voetiiis en Maresius twistten hierover hevig. Literatuur bij A. C. Dnker, Gisbeitus Voetius, Lei en 1897—1915, II 85-131.

•2) Het geschrift op last der synode gedrukt als ,,Remonëtrantien ende

Sluiten