Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

besluit de Utrechtsche synode nam, is mij onbekend.

In 1674 werd door het Hof van Holland verboden liet boek te verbreiden of te verkoopen. Het behandelde het eerst het staatsrecht als bijzondere wetenschap, en wel in absoluut monarchalen zin. Hobbesianismus beduidt zooveel als politiek absolutisme. De eenige wet waaraan de mensch van nature gehoorzaamt, is de wet van zelf behoud. In dit stelsel is voor het objectief bestaan van God en dus ook voor den godsdienst eigenlijk geen plaats. Tevens beoefende Hobbes de bij bel vijandige bchriftcritiek. Zijn eenzijdige wijsbegeerte, de empirische natuurstudie, moest noodzakelijk leiden tot sensualisme en eindelijk materialisme en volslagen ongeloof aan het bovenzinnelijke. Zijn ijveren voor het gezag der overheid kon dit niet goed maken.

Twee beroemde boeken verdienen bovenal vermelding.

De synode van Schoonhoven 1669 (art. 13) in haar artikel „licentieus drukken" vermeldt vooreerst een plakkaat en maatregelen tegen zes Sociniaansche folianten. „De bibliotheek der Poolsche broeders" was het hoofdwerk der Socinianen ').

Ten andere hadden de deputaten bij de Staten een remonstrantie ingeleverd, „verthoonende bij uytgetrokken staeltgens de detestabile [verfoeielijke] maximen tegen politie [staat] en kerke, geleghd door de autheur van

er boeck, geintituleerd „Aenwijsingh der hcylsacme polit.rquc gronden en maximen van de republicq van Hollant en West-Vrieslandgedrukt met octroy van HaerEd. Gr. Mo . Daarop hebben de Staten het octrooi ingetrokken en het boek op zware straffen verboden.

Opmerkelijk. De „Aanwijsing der heilsame politike

d' en

1) Sepp, 80—82. En mijn IX § 8, '2*3. Bij resolutie van 19 Juli 1674 wer.1 door het Hof van Holland de Bibliotheca andermaal verboden.

Sluiten