Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Dat alles moest zoo blijven, omdat het belang van Oostenrijk en B« Oostenrijks creaturen dat heette mede te brengen. Alleen dat was al r genoeg o.n ieder, die het wel meende met Italië, tot verzet te drijven. En alle verzet werd als revolutiounair geweld gestraft, onder welken vorm het ook optrad. Zoo werd langzamerhand zelfs de geduldigste een samenzweerder of een revolutiounair; zoo werd ieder Italiaan vervuld

met een razende woede tegen den Oostenrijker, den «Tedesco , die rechtstreeks of zijdelings alleen reeds door zijn aanwezigheid ra het land die toestauden zoo al niet veroorzaakte, dan toch bestendigde. Er was niet veel noodig om geheel Italië in vlam te zetten. Maar het politiek instinct, dat den Italianen eenigermate scheen ingeschapen, belette in de laatste jaren vóór 1848 uitbarstingen. Men wachtte op een feit, dat als teeken kon dienen. En dat feit kwam vroeger dan verwacht werd. In 1816 stierf Gregorius XVI en in zijn plaats werd de kardinaal Mastaï Ferretti gekozen, die optrad onder den naam van Pius IX. Hoewel hij zich weinig met de staatszaken had ingelaten. gold zijn karakter als een waarborg, dat een nieuwe geest in het pausdom was gevaren, en juichten Rome en Italië niet alleen maar alle liberalen hem toe als den kerkvorst, van wien alle heil te verwachten was. Van toen af begon feitelijk in Italië de omwenteling Maar de strijd met Oostenrijk kon eerst beginnen, als er werkelijk uitzicht was, dat de kracht van den dwingeland niet bestand

zou wezen tegen den stormloop der revolutie.

Dat die kracht niet ongeschokt was, dat Oostenrijk niet meer durfde optreden als voorheen, bleek, meenden velen, voldingend uit wat gebeurde in liet land, dat zoovelen vervolgden Italianen een schuilplaats had verleend Geheel onverwacht zegevierde het liberalisme 111 Zwitserland over conservatisme en reactie, trots Oostenrijk, Frankrijk en de katholieke kerk.

Weinig landen hadden zoo sterk den invloed der groote revolutie ondervonden als Zwitserland. De overheering van het oude eedgenootschap door Frankrijk in 1798 had daar dan ook hetzelfde gevolg gehad als in Xederland de val der oude Republiek.

Evenmin als daar was er dan ook in 1814 beproefd de oude toestanden te herstellen: de federatie, welke toen de Helvetisclie republiek vervin-, verschilde veel van het oude eedgenootschap. Alle cantona hadden gelijke rechten, en alle landstreken, die door Frankrijk willekeurig aan het natuurlijk verband onttrokken waren, werden er weder aan

weging teen OostenÜk.

Zwitserland. De Sonderbund-oorlog.

Sluiten