Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

der vroegere plannen om Louvre en Tuileriën tot een grootsch geheel te maken , begon toen een stelselmatig afbreken van oude kwartieren en opbouwen van nieuwe, zooals in dien tijd nog nergens was gezien en eerst veel later algemeene navolging vond. Daardoor werd aan een buitengewoon groot aantal werklieden arbeid gegeven, terwijl millioenen en millioenen kapitaal in allerlei, op reusachtige schaal aangelegde, bouwondernemingen werden gestoken. Natuurlijk bleef de speculatie niet achter om van deze buitengewone gelegenheid partij te trekken. terwijl tegelijkertijd, nevens de nieuwe, tijdens den Krimoorlog herhaaldelijk aangegane staatsleningen, die van de stad Parijs haar nieuw voedsel verschaften. Vooral nu de tentoonstelling van 185.") voor het eerst groote massa s buitenlanders en provincialen tegelijk naar de hoofdstad had doen stroomen en dezen de bewondering voor al het nieuwe dat deze bood, overal hadden verbreid, begon Parijs het karakter te dragen van de stad van genot. dat het tot op den huidigen dag eigen is gebleven.

Tallooze Fransciien en vreemdelingen stroomden er heen, veel meer dan voorheen; meer en meer begonnen er zich geheele kolonies van vreemdelingen te vestigen, die het een geheel afzonderlijk karakter gaven. De bevolking nam geweldig toe, en de daardoor ontstane behoefte aan nieuwe woningen werkte samen, met de bouwplannen van den keizer en Hausmann, om aan de stad een geheel nieuw voorkomen te geven. De voorsteden smolten hoe langer hoe meer met de eigenlijke stad samen.

Die aanwas, die geenszins in verhouding stond tot den aanwas der bevolking van het land, droeg er niet weinig toe bij om aan Parijs een geheel eigenaardige beteekenis te verleenen en den afstand tussclien de hoofdstad en de andere steden van Frankrijk te doen toenemen. Terwijl Parijs met de omliggende gemeenten in 1858 ruim anderhalf millioen zielen telde (terwijl Frankrijk er 36 millioen bezat), konden de in grootte volgende steden, Lvon en Marseille, slechts op 300,000 en 250,000 inwoners bogen. En dit waren nog steden die door nijverheid en handel een geheel buitengewone beteekenis hadden; de andere groote steden , misschien met uitzondering van Bordeaux, de groote haven van het Iransche wijnland, oefenden hoogstens eenige aantrekkingskracht op haar onmiddellijken omtrek. Zoo zeer liet zich dit overwicht van Parijs in alles gevoelen, dat de aanleg der spoorwegen in Frankrijk grootendeels ingericht werd op de verbinding met Parijs, zoodat alle lijnen om zoo te zeggen van Parijs uitgingen en belangrijke streken langen tijd geen andere onderlinge gemeenschap hadden dan door de groote, naar

43

Sluiten