Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De wetgeving van Zaleucus.

355

v. C. door de Spartanen gesticht, en Sybaris, waarvan de Achaeërs in hel jaar 720 de grondslagen legden. Deze stad verwierf door haar winstgevenden handel spoedig zulk een rijkdom, dat de inwoners zich aan eene voorbeeldeloos weelderige leefwijze overgaven. Daardoor is hun naam tot een spreekwoord geworden; in Griekenland noemde men de meest verkwistende zwevers Sybarieten. De verwijfde Sybarieten waren, toen er tusschen hen en de inwoners van Croton een oorlog uitbrak, niet bij machte aan hunne vijanden weerstand te bieden; hunne stad werd geheel verwoest. In hare plaats werd later van Athene uil Thurië gesticht.

Croton, dat in liet jaar 710 door de Achaeërs gegrondvest was, is als de vaderstad van den beroemden athleet Milo en nog meer door de wijs"eeri"e school van Pythagoras zeer beroemd geworden. Locri Epizephyrii, dat omstreeks 700 door Locriërs gesticht werd, is bekend door de wetgeving van Zaleucus, waaromtrent belangwekkende, zij het ook met legenden vermengde berichten tot ons gekomen zijn.

De inwoners van Locri hadden lang in ouderlingen twist geleefd, toen hun, omstreeks het jaar 660 v. C., bij gelegenheid dat zij zich tot het orakel van Delphi gewend hadden, het bevel der godheid meegedeeld werd, dat zij zich wetten moesten geven. Zij verkozen Zaleucus, een man uit een aanzienlijk geslacht, tol wetgever. Hem verscheen Athene en in den slaap deelde zij hem mede, welke wetten hij aan de Locriërs geven moest. De wetten van Zaleucus zijn de eerste, die door de Hellenen in schrift gebracht zijn.

Zaleucus riep eene geld-aristocratie in liet leven: in de plaats van den voorrang der geboorte stelde bij den voorrang van het grondbezit. De duizend familiën der stad, die de grootste grondbezitters waren, zouden voortaan den adel van Locri en hunne vertegenwoordigers weer den regeerenden raad der stad uitmaken. Zonder dat de geboorte in aanmerking genomen werd, kon elk in dezen adel opgenomen worden, die zich een groolen rijkdom aan landerijen verworven had, terwijl de verarmden van den raad der duizend uitgesloten werden. Het verkoopen van erfgoed werd verboden, behalve in enkele gevallen van dringenden nood. Een bijzonder lichaam, de wethouders .oefende de censuur over de zeden uit.

Om de weelde aan zekere schatting te onderwerpen, werd den mannen verboden, gouden ringen te dragen, den vrouwen zich met prachtige sieraden op te tooien. De vrouwen mochten slechts in witte kleederen en door ééne slavin vergezeld uitgaan. Om de zwelgerij tegen te gaan, was het op doodstraf verboden ongemengden wijn te drinken. Het stijgen van den prijs der voedingsmiddelen werd voorkomen door een verbod aan de boeren om hunne voortbrengselen aan opkoopers af te staan.

Wij ontdekken in deze wetgeving vele beginselen, die nog heden in zekere staten voor de schoonste proeven van regeeringswijsheid doorgaan. Zaleucus stelde zich ten doel, zijne wetten zoo duurzaam te maken als mogelijk was. Hierom was bepaald, dat een ieder, die een voorstel tot afschafling van eene wet wilde doen, met een strop om den hals voor den raad der duizend verschijnen moest. Verwierf zijn voorstel de meerderheid der stemmen niet, dan werd de strop aangetrokken en de voorsteller geworgd.

De strafwetten waren, evenals in de meeste andere staten van dien tijd, met bloed geschreven. Zaleucus was de eerste om zich daaraan te onderwerpen. De wet bepaalde, dat een echtbreker aan beide oogen blind gemaakt moest worden. De zoon van Zaleucus werd van deze misdaad overtuigd; de raad wilde hem uit achting voor zijn vader genade schenken, maar Zaleucus nam deze vermindering van straf slechts aan onder voowaarde, dat men zoowel hem zelf als zijn zoon één oog uitsteken zou. Om oproer te voorkomen had bij op straffe des doods verboden, wapenen in de vergadering der burgers mee te brengen. Op zekeren dag verscheen bij zelf, zonder aan zijn verbod te denken , gewapend in de vergadering. De omstanders maakten hem er

23*

Sluiten