Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

opgewektheid om tegen den wil der meerderheid openlijk verzet te beginnen. Alleen van de republiekeinen, die zich om Gambetta schaarden, scheen ernstige tegenstand te duchten. Het was echter de vraag of zij een volksbeweging zouden aandurven, nu ook het leger, gerustgesteld ten opzichte van de vlag, bereid scheen de verandering van regeeringsvorm te steunen.

De aanstaande Koning stak echter zelf op het laatste oogenblik een spaak in het wiel. Op 27 October verscheen in het dagblad 1'Union, dat in nauwe betrekking tot den graaf van Chambord stond, een brief van hem aan Chesnelong, waarin door alle toezeggingen die hij heette te hebben gedaan, een streep werd gehaald. Hij verklaarde daarin, nimmer de wettige Yorst van de omwenteling te willen worden, aan de witte vlag te zullen vasthouden, geen voorwaarden te zullen aannemen en geen waarborgen te willen geven. Wilde het land hem als Koning, dan moest het hem aannemen, onvoorwaardelijk, met al zijne beginselen. Deze brief maakte begrijpelijkerwijze een ontzaggelijken indruk. De ongelukkige Chesnelong was geheel verbijsterd. Hij had aan de mededeelingen van den graaf van Chambord, die, zooals later bleek, niet in alle opzichten zoo bevredigend waren geweest als hij die had voorgesteld, de uitlegging gegeven die het best met zijne vurige wenschen overeenstemde. Hij verklaarde plechtig de juistheid van zijne mededeelingen te handhaven en zich op den Koning te beroepen. Maar de Koning had gesproken en wat er ook te Salzburg tusschen vier oogen mocht zijn gezegd, de openlijke verklaring thans gegeven, had alles te niet gedaan. De vrienden van den graaf van Chambord waren diep verslagen, de aanhangers van de Orleansen hevig verbitterd, de Bonapartisten en republiekeinen juichten luide. Zij overlaadden den graaf van Chambord met lofspraken: hij was eerlijk man gebleven en had zijn verleden niet verloochend, hij had zich als Koning onmogelijk gemaakt, maar aan Frankrijk geleerd wat ware vaderlandsliefde en eergevoel was.

Broglie was door deze plotselinge wending niet bovenmatig verrast, hij had die als mogelijk voorzien en zijne plannen reeds vooruit beraamd, voor het geval dat de vestiging der monarchie op de hardnekkigheid van den graaf van Chambord schipbreuk leed. Er moest, zoo meende hij, voorloopig van het Koningschap niet meer gerept worden, de brief van den graaf van Chambord had het onmogelijk gemaakt. De President van de Republiek was dit geheel met hem eens: — indien men de witte vlag aan het leger wil opdringen, zoo liet

Sluiten