Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

keurin" der comitia curiata voor de besluiten der coinitia centuriata niet meer noodig zijn en eindelijk werd er nog vastgesteld, dat telkens een der censoren

- ܣ STTh. uilvaardigen van deze in Mi. 326 Irof

de patricische en rijke plebejische edelen een J,arde J°°r

van de wel op de schuldvorderingen; het schandelijk gedrag \<ui een iijku

natriciër <>af er naar het verhaal van Livius, aanleiding toe.

Lucius Papirius had een jongeling, Gajus Publl'ius'^hdd^van den die zijn vader gemaakt had. in hechtenis oeinomen.

ionceliii" had de onnatuurlijke lusten van den schuldeischei opgewekt. 1 ËSS WliliuT Zijne schandelijke voorstellen

wijzen en elke bedreiging verachtte liet Papinus hem ontkl eeden en-pase . De mishandelde jongeling stormde de straat op, nep ' " ' Zlllk

haalde de schandelijke behandeling, hem aangedaan, en i rac ht daaidoo » k eene opgewondenheid teweeg, dat de consuls en de senaat moesten besluiten,

het gevangen zetten voor schulden bij de wet at te .

Niemand mocht, zoo verhaalt Livius. anders dan ter ooizake \an eent misdaad, vóór den dag, waarop de straf inging, in hechtenis tot

ook zou voortaan het vermogen van den schuldenaar, met zijn persoon, t hor" strekken voor de betaling der geldsommen, die men hem geleend bad. Deze weT naar Gajus Poetelius, die haar voorstelde, de Poetelische genaamd, erlangde nooit die strenge toepassing, die men haar in denibe^nnehad "even: immers, wij vinden nog ten tijde van de keizers voorbeelden menschen die wegens gemaakte schuld in hechtenis werden genomen.

Niet zoozeer de plebejers als wel de minder gegoede burgers werden door de Poetelische wet ontheven van eene drukkende zorg: want dere laatslen be"ormen reeds eene partij in den staat te vormen, terwijl de groote volk massa zich tegen den adel, hetzij van plebejischen, hetzij van patricischen oor spron" aankantte. De marktpartij, aldus genoemd naar het lorum, waar zj hare vergaderingen hield, scheidde zich van de partij der grondbezitters af. Het eigenlijke volk kwam allengs tot het volle bewustzijn van zijne rechten, het wilde deel aan de regeering en een vrij stemrecht hebben hetwelk lot dusverre uitsluitend het eigendom der grondbezitters was geweest; ook diong bet on de toelating tot de hoogste eereposten aan.

Nu eerst namen de democratische woelingen 111 Rome een aan\an want de strijd tusschen de plebejers eu de patriciërs was slechts een strijd geweest van den eenen stand tegen den anderen, waarbij de groote \oilksmassa buiten spel was gebleven. Appius Claudius, ) de blinde grijsaard, die zich naar den senaat liet dragen, om door zijne indrukwekkende en beSuTÜ.™"n schandelijken vrede" me! Pjrrhns ie ve.rkomen gal, vreemd ••enoeg, de eerste aanleiding lot het ontstaan van de marktpartij. r Claudius was namelijk de echte spruit uiteen trotsch,patricisch„eslac , hij za« met eene even groote minachting op de plebejers als op de gioote volksineni"te neer; de plebejische edelen waren in zijn oog niets meer dan koon- of handwerkslieden, dan vrijverklaarden of hunne nakomelingen, die voor een deel door handel en nijverheid aanzienlijke rijkdommen hadden verworven.

In den strijd tusschen de patriciërs en plebejers was Claudius de ij\ engste tegenstander van deze laatsten Jeweest;nadat zij echter gezegevierd en vormen gelijkheid van rechten met de patriciërs verkregen hadden, zag hij de nooü zakelijkheid niet in om het eigenlijke volk bij ben achter te stellen, lnj maakte dus in het jaar 312 van de macht, die lnj als censor bezat, onbruik om liet getal leden van den senaat aan te vullen met burgers uit de laaS^' klasse onder welke zich zelfs afstammelingen van vrijgelaten slaven bevonden.

Zulk eene stoute nieuwigheid in democratischen zin maakte de hew„ste

*) Later kreeg hij wegens zijn blindheid den bijnaam van Caecus.

Sluiten