Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

zouden neerleggen. Doch dil denkbeeld vond den heftigsten tegenstand bij een dapper krijgsman. Viriathns genaamd. Hij behoorde tot de weinigen, wien het gelukt was, aan het door Galba onder de 7000 aangerichte bloedbad te ontkomen; geen wonder dat hij sinds dien dag van wraakzucht jegens de Romeinen gloeide. Hoewel hij een man van lage afkomst was — eerst was hij een eenvoudig herder geweest, daarna de aanvoerder van eene rooverbende geworden — had hij toch door zijne dapperheid en zijn beleid zijn naam onder zijne landgenooten reeds beroemd gemaakt. Toen hij nu zijne vrienden waarschuwde tegen elke onderhandeling met de trouwlooze Romeinen, toen hij hun beloofde, hen te redden, indien zij hem vertrouwen en gehoorzamen wilden, werd hij tot opperbevelhebber benoemd.

Hij koos terstond 1000 der voortreffelijkste ruiters uit, op wie hij zich volkomen verlaten kon, met wie hij den heuvel tegen eiken mogelijken aanval wilde dekken, terwijl de Lusitaniërs, in kleine afdeelingen gesplitst, zich verstrooien en langs verschillende wegen naar eene bepaalde verzamelplaats trekken moesten.

Het stoute plan gelukte. De Romeinen durfden de afzonderlijke kleine afdeelingen niet vervolgen, dewijl zij daartoe hunne macht hadden moeten verdeelen en in dat geval door Viriathns en zijne 1000 ruiters licht overvallen en verslagen konden worden. Twee volle dagen lang hield Viriathns met de zijnen den strijd tegen het gansche Romeinsche leger vol, eerst toen hij zeker was, dat zijne vrienden in veiligheid waren, verliet hij des nachts langs sluipwegen, die slechts hem bekend waren, op zijne beurt den heuvel. Toen de morgen aanbrak, was Viriathus verdwenen: de Romeinen zagen, dat hunne prooi hun ontsnapt was. Woedend vervolgden zij den vijand, doch zij vielen in eene hinderlaag, hier werd hunne halve legermacht vernietigd en ook de praetor zelf gedood.

Door deze zegepraal had Viriathns het volkomen vertrouwen der Lusitaniërs gewonnen. Hij voerde van nu af als onbeperkt gebieder bevel. Mommsen verhaalt:

«Viriathns, thans als heer en koning door alle Lusitaniërs erkend, verslond de kunsj om al den invloed van zijn hoogen rang met het eenvoudig uiterlijk van een herdei te vereenigen. Geen eereteeken onderscheidde hem van den gemeenen soldaat; van den rijk versierden hoogtijdsdisch zijns schoonvaders, den vorst Astolpa in Romeinsch Spanje, stond hij op, zonder hel gouden tafelgereedschap of de kostelijke spijzen aangeroerd te hebben, biet zijne bruid voor zich op het paard en reed met haar terug naar zijne bergen. Nooit nam hij van den buit meer dan hij een ieder zijner makkers toedeelde. De soldaten herkenden hun veldheer alleen aan zijne hooge gestalte en aan zijne geestige gezegden, bovenal ecliter daaraan, dat hij in matigheid van leefwijze en in het verduren van ontberingen aan elk der zijnen het schitterends! voorbeeld gaf. Nooit sliep hij anders dan in volle wapenrusting, steeds was hij de eerste van allen in het gevecht. Het scheen dat in dezen door en door prozaïschen lijd een der Homerische helden op aarde was teruggekeerd; heinde en ver weerklonk in Spanje de naam van Viriathus en de dappere natie meende in hem eindelijk den man gevonden Ie hebben, die bestemd was om de boeien der vreemde overheersching te verbreken. Schitterende zegepralen zoowel in het noorden als in het zuiden van Spanje kenmerkten het eerslvolgende jaar van zijn bevelhebberschap."

Overal, waar Viriathus verscheen, behaalde hij de overwinning, want beter dan iemand verstond hij de kunst om zijne ongeregelde troepen tot het voeren van een guerilla-oorlog te bezigen. Nu eens viel hij uit eene hinderlaag eensklaps het Romeinsche leger op het lijf, dat in een ommezien in de pan gehakt was, dan weer tastte hij den vijand stoutmoedig in het open veld aan. Werd hij teruggeslagen, dan verstrooiden zijne lichte troepen zich, om zich terstond weer op eene daartoe geschikte plaats te vereenigen. Eene schijnbare zegepraal, nu en dan door de Romeinen behaald, bracht hun niel

Sluiten